Nhà phê bình Nguyễn Hoài Nam

Hà Nội và những con cá to

Baovannghe.vn - Có thể nói mà không sợ quá lời, rằng bát phở cho phép ta nhìn ra những thay đổi trong nếp sống, trong văn hóa Hà Nội ngày hôm nay, thời đổi mới và hội nhập. Có những cái tưởng được thêm, nhưng thực chất lại là mất đi một cách rất đáng tiếc. Mà, nói theo một câu ngạn ngữ của người Nga: Con cá mất là con cá to.

"Thời của tạp chí" hay là sinh lộ của báo chí hiện nay

Baovannghe.vn - Những luận điểm của nhà báo Nguyễn Tiến Thanh trong tập tiểu luận Thời của tạp chí luôn được đưa ra và được bảo vệ bằng chính những quan sát và trải nghiệm của một người trong cuộc, với ba mươi năm đủ cả vinh thăng lẫn bầm dập cùng nghề báo.

Chiến cuộc tàn, người ta sống như thế...

Baovannghe.vn - Lạc lối về của Heinrich Boll và Cơn sốt lúc bình minh của Gardos Peter là những câu chuyện hết sức cá biệt, những mẫu hình của sự sống chưa từng được biết đến từ trước tới nay. Chỉ cần thế thôi, có lẽ cũng đã đủ để làm nên sự đáng giá của chúng trong văn chương hậu chiến và viết về hậu chiến tranh thế giới thứ II.

Tư, và những cô dâu bị mất tích ở Thổ Sầu

Baovannghe.vn - Tất cả những số phận phụ nữ ấy, những cuộc đời “cô dâu” như được viết ra từ bóng tối ấy, Tư hầu như đều đặt họ trong một không gian cố định: Thổ Sầu. Chẳng biết nó là một thị trấn hay một xã, nó có thật hay chỉ là sản phẩm của hư cấu, nhưng Thổ Sầu là một cái khung, nơi những thảm kịch đàn bà được Tư thấm và ngẫm, đã diễn ra.

Cái đọc với người viết

Chẳng ai có thể làm được, sáng tạo được một cái gì đó mới mẻ từ một ký ức trống rỗng. Cái đọc và cái viết đối với một người viết cũng liên quan với nhau theo cách thức như vậy.

Viết, về và vì một thế giới đang thay đổi

Dù tuyệt vọng đến đâu chăng nữa thì cái hành vi ấy - viết, thực hành viết - có lẽ vẫn là cách duy nhất để các nhà văn can dự tích cực vào những thay đổi của thế giới hôm nay.

Thị trường văn chương, văn chương thị trường, và thơ

Trong bối cảnh đằng nào thì thơ cũng bị xuống giá như vậy, nhà thơ hoàn toàn có quyền lựa chọn quay lưng lại với thị trường để đi vào những tìm kiếm độc đạo của mình, trở thành những nhà thơ avant-garde trong “trường văn học”.

Tiếng Việt và những "cắc cớ" của sự trong sáng

Nên có quan niệm và ứng xử cởi mở hơn trước yêu cầu “phải giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt”. Ngôn ngữ không phải là một hệ thống nhất thành bất biến. Nó như một sinh thể, thường xuyên vận động, thêm vào và mất đi, liên tục được làm mới.

Niềm tự tín của Nho gia thuở trước

Nho giáo, với tư cách là một học thuyết đạo đức (trước hết là một học thuyết đạo đức) rất thường nhấn mạnh sự đòi hỏi về đức khiêm cung ở người quân tử.

Di sản không bị mất giá của Hồ Xuân Hương

Thơ Nôm Hồ Xuân Hương là sự tiếp nối truyền thống nhân văn vĩ đại: Bỡn cợt các cấm kỵ văn hóa và chủ nghĩa đỏ mặt nông cạn để làm vút lên những tụng ca ca ngợi vẻ đẹp của thân xác con người, sự thuần khiết của những nhu cầu bản năng và mỹ học của nhục cảm.