Những ngày gần đây, trên mạng xã hội lan truyền thông tin cho rằng sách Lịch sử và Địa lý lớp 5 thuộc bộ sách giáo khoa Kết nối tri thức với cuộc sống không đề cập đến Quang Trung và phong trào Tây Sơn, trong khi lại có nội dung về Nguyễn Ánh. Thông tin này nhanh chóng gây tranh luận, kèm theo nhiều bình luận cho rằng sách giáo khoa đã “làm sai lệch lịch sử”.

Sách Lịch sử và Địa lý lớp 5 thuộc bộ sách giáo khoa Kết nối tri thức với cuộc sống.

Trước phản ứng của dư luận, chiều 2-1, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết đã tiến hành rà soát toàn bộ chương trình và sách giáo khoa liên quan. Theo kết quả rà soát, nội dung về Quang Trung và phong trào Tây Sơn không hề bị loại bỏ hay xem nhẹ, mà được bố trí có hệ thống ở các cấp học phù hợp: lớp 8 (môn Lịch sử và Địa lý) và lớp 11 (môn Lịch sử).

Đối với nội dung về nhà Nguyễn, Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định việc đưa bài học “Sự ra đời của nhà Nguyễn” vào chương trình lớp 5 là phù hợp với tiến trình lịch sử và mục tiêu giáo dục ở bậc tiểu học. Các nội dung liên quan đến Nguyễn Ánh được triển khai theo mạch logic lịch sử, xuyên suốt ở lớp 5, lớp 7, lớp 8 và lớp 11, nhằm giúp học sinh tiếp cận lịch sử như một quá trình liên tục, có chiều sâu, thay vì các lát cắt rời rạc.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, cách tổ chức nội dung này tuân thủ quan điểm của Chương trình giáo dục phổ thông 2018: không tiếp cận lịch sử theo hướng thần tượng hóa hay phán xét đạo đức cá nhân; đặt nhân vật và sự kiện trong bối cảnh lịch sử cụ thể; bảo đảm tính khoa học, khách quan và cân bằng trong giáo dục lịch sử, đồng thời phù hợp với đặc điểm tâm lý và khả năng nhận thức của từng lứa tuổi học sinh.

Bộ Giáo dục và Đào tạo nhấn mạnh, việc chỉ nhìn vào một bài học riêng lẻ ở lớp 5 để kết luận rằng sách giáo khoa “không dạy” hoặc “coi nhẹ” Quang Trung và phong trào Tây Sơn là cách tiếp cận phiến diện, tách rời nội dung khỏi tổng thể chương trình giáo dục lịch sử phổ thông. Bộ cho rằng những thông tin lan truyền theo hướng này là bóp méo nội dung sách giáo khoa và có dấu hiệu xuyên tạc.

Trước tình hình đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết đã có văn bản đề nghị Bộ Công an và các cơ quan chức năng xác minh, làm rõ động cơ, mục đích của việc tạo dựng và phát tán các thông tin sai lệch liên quan đến sách giáo khoa lịch sử, nhằm xử lý nghiêm các vi phạm (nếu có), đồng thời bảo đảm ổn định và an ninh trong lĩnh vực giáo dục.

Bộ cũng khuyến nghị người dân thận trọng trước các thông tin chưa được kiểm chứng, không chia sẻ hoặc bình luận theo cảm xúc, tránh gây nhiễu loạn dư luận và ảnh hưởng đến niềm tin xã hội đối với chương trình giáo dục.

Theo lộ trình đã được công bố, năm học 2025–2026, các nhà trường vẫn sử dụng ba bộ sách giáo khoa: Kết nối tri thức với cuộc sống, Cánh diều và Chân trời sáng tạo. Từ năm học tiếp theo, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống sẽ là bộ sách được lựa chọn thống nhất trên phạm vi toàn quốc. Trong bối cảnh đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo nhìn nhận rằng các tranh luận xoay quanh bộ sách này cần được đặt trên cơ sở khoa học, đối thoại học thuật và tinh thần xây dựng, thay vì suy diễn hoặc quy kết thiếu căn cứ.