Tại hội thảo, đại biểu đã cùng nhìn lại vai trò của Ngành xuất bản nói chung, Luật Xuất bản nói riêng trong hành trình thực hiện Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam cùng Chỉ thị 04-CT/TW của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động xuất bản trong tình hình mới đã đặt ra nhiều yêu cầu mới cho ngành xuất bản.

Đại biểu tham dự hội thảo

Theo đó, nhiều ý kiến đại biểu cho rằng việc sửa đổi Luật Xuất bản cần theo hướng thể chế hóa các quan điểm lớn của Đảng, tạo điều kiện để ngành xuất bản chuyển mạnh sang mô hình hiện đại, ứng dụng công nghệ số và phát triển theo hướng công nghiệp văn hóa.

Cụ thể, ông Lê Văn Minh, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TPHCM, cho biết thành phố luôn xác định xuất bản là một trong những lĩnh vực giữ vai trò trung tâm trong chiến lược phát triển văn hóa và tri thức. Để ngành sách tạo được bước đột phá, cần phát triển đồng bộ các yếu tố gồm hệ thống phát hành, đội ngũ người viết, cộng đồng độc giả và không gian đọc. Bên cạnh đó, ông Lê Văn Minh đề xuất tăng cường phân cấp, phân quyền cho địa phương trong công tác bổ nhiệm và quản lý cán bộ nhằm bảo đảm phù hợp với yêu cầu thực tiễn tại cơ sở.

Theo, ông Lê Hoàng - Giám đốc Công ty TNHH Đường sách TPHCM, đại diện Hội Xuất bản Việt Nam tại TPHCM - việc sửa đổi Luật Xuất bản không nên chỉ tập trung vào các quy định mang tính kỹ thuật lập pháp, mà cần đặt văn hóa đọc thành một trụ cột rõ nét trong luật để tạo động lực phát triển và sức lan tỏa rộng rãi trong xã hội.

Ở góc độ quản lý, ông Bùi Hữu Toàn, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM, nhấn mạnh thành phố hiện là nơi tập trung đông các đơn vị xuất bản và hoạt động văn hóa đọc sôi động. Do đó, Luật Xuất bản sửa đổi cần sớm bổ sung hành lang pháp lý cho những mô hình mới như Đường sách hay không gian đọc mở. Việc chưa có quy định cụ thể khiến địa phương gặp nhiều khó khăn trong quản lý, vận hành cũng như định hướng phát triển lâu dài cho các thiết chế văn hóa đọc. Nếu được luật hóa, các mô hình này sẽ có cơ sở để kết nối hiệu quả hơn giữa các chủ thể trong ngành, góp phần hình thành hệ sinh thái nội dung đa lĩnh vực, nơi sách có thể liên kết với điện ảnh, truyền hình và công nghệ số để khai thác tốt hơn giá trị tài sản trí tuệ.

Phát biểu kết luận hội nghị, Thứ trưởng BộVH-TT&DL Phan Tâm cho biết, nhiều đại biểu thống nhất rằng ngành xuất bản hiện đang hoạt động trong môi trường số đa nền tảng với sự tham gia ngày càng lớn của các chủ thể mới. Vì vậy, phương thức quản lý cũng cần được đổi mới để phù hợp với thực tiễn.

"Sắp tới, quản lý không thể chỉ dựa vào công cụ hành chính truyền thống hay tăng thêm thủ tục để kiểm soát rủi ro. Chúng ta cần chuyển mạnh sang phương thức quản lý hệ sinh thái nội dung, dựa trên dữ liệu chuyên ngành và các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật hiện đại", Thứ trưởng nhấn mạnh.

Trước đó, ông Nguyễn Nguyên, Cục trưởng Cục Xuất bản, In và Phát hành, cho biết việc sửa đổi Điều 7 của Luật Xuất bản hiện hành được xem là nội dung trọng tâm. Cục trưởng Cục Xuất bản, In và Phát hành nhấn mạnh cần xác định xuất bản vừa là lĩnh vực tư tưởng - chính trị quan trọng, vừa là ngành kinh tế - công nghệ phát triển. Do đó, phương thức quản lý sẽ chuyển mạnh sang dựa trên dữ liệu số nhằm tạo hành lang pháp lý thông thoáng cho các đơn vị phát triển.