Theo một nghiên cứu được trình bày tại hội nghị hai năm một lần của Hiệp hội các nhà sách Pháp (SLF) ở Strasbourg, triển vọng của các hiệu sách độc lập tại Pháp có vẻ ảm đạm trong năm nay và năm sau.
Nghiên cứu do công ty nghiên cứu thị trường Xerfi thực hiện dự đoán rằng lợi nhuận của các cửa hàng lớn sẽ vẫn ổn định ở mức 1,7% vào năm 2025, nhưng sẽ giảm từ 1,6% xuống 0,8% đối với các cửa hàng vừa và báo cáo mức lỗ 1,3% đối với các cửa hàng nhỏ.

Hiệu sách ở Pháp.

Phó chủ tịch Hiệp hội các nhà sách Pháp Amanda Spiegel cho biết, để bù đắp chi phí tăng, các nhà sách phải tăng doanh số từ 5,3% đến 8,2% trong giai đoạn 2024-2025. Nhưng "điều này có vẻ cực kỳ khó xảy ra vì lượng độc giả trì trệ và sức mua giảm", nếu không có động thái gì, hầu hết các hiệu sách độc lập sẽ lỗ trong vòng hai năm tới.

Còn chủ tịch Hiệp hội các nhà sách Pháp Anne Martelle phát biểu trong hội nghị với 1.200 đại biểu tham dự rằng, tình hình quá cấp thiết thúc đẩy chúng tôi đưa ra lời kêu gọi hành động tới các nhà xuất bản và chính phủ.
Bà cũng cho biết thêm, mức chiết khấu tối thiểu cho các hiệu sách nhỏ phải là 36% cho toàn bộ các sách. Các nhà xuất bản như Madrigall (chủ sở hữu của Gallimard và Flammarion), Editis, Actes Sud, Écoles des loisirs và những nhà xuất bản khác đã đưa ra mức giá chuẩn, nhưng hai tập đoàn xuất bản Hachette Livre và Media Participations vẫn chưa làm theo.

Sau năm 2021 khởi sắc, doanh số bán sách in tại Pháp đã giảm 3,5% theo giá trị thực vào năm 2022 và 1,7% vào năm 2023. Doanh số bán hàng tăng theo giá trị danh nghĩa trong giai đoạn này do giá tăng, nhưng vẫn thấp hơn tỷ lệ lạm phát.
Bà Martelle cho biết, bất chấp những vấn đề này, việc bán sách "chắc chắn chưa bao giờ hấp dẫn" như bây giờ.
Gần 600 cửa hàng mới đã được mở tại Pháp trong năm năm qua. Các số liệu cho thấy hơn một nửa số hiệu sách mới nằm ở các ngôi làng và thị trấn nhỏ có ít hơn 20.000 cư dân. Và ngày càng có nhiều người trẻ nộp đơn xin vào học tại Trường bán sách quốc gia, Ecole de la librairie, ngôi trường chuyên đào tạo người bán sách, và cấp chứng chỉ bán sách chuyên nghiệp.

Nhưng trong bối cảnh ảm đạm đó, thì vẫn có một tin tốt: tỷ lệ phá sản của các hiệu sách là "cực kỳ thấp". Năm ngoái, các cửa hàng có ít nhất một nhân viên phải thanh lý hoặc tiếp quản chỉ chiếm 1,1% tổng số, trong khi các ngành bán lẻ khác phải từ 2% đến 2,5%. Đây là sự khác biệt lớn so với đợt suy thoái nghiêm trọng gần đây nhất vào năm 2014, khi hậu quả của cuộc khủng hoảng tài chính cho vay dưới chuẩn năm 2008-2009 đã ảnh hưởng nặng nề đến ngành bán lẻ và dịch vụ.

Bà Amanda Spiegel cũng cho biết Hiệp hội các nhà sách Pháp có hai yêu cầu đối với chính phủ tương lai: duy trì Thẻ văn hóa dành cho người trẻ, chiếm 2,6% doanh số bán sách của các hiệu sách năm ngoái, và giảm mức chiết khấu bán sách cho thư viện từ 9% xuống 5%.
Điều này tương tự như những gì được phép đối với ngành xuất bản đang theo luật giá sách cố định năm 1981. Nó sẽ khiến chính quyền địa phương tốn 6 triệu euro mỗi năm, nhưng sẽ tăng thêm 1% điểm vào biên lợi nhuận của các hiệu sách.

Khánh Hồng (tổng hợp)