Theo đó, số liệu từ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết, hiện tỉnh Hiện Quảng Trị có hơn 5.000 tài liệu, hiện vật liên quan giai đoạn 1954-1975, phân bố tại bảo tàng tỉnh và các nhà truyền thống. Đây là nguồn tư liệu quan trọng, tạo nền tảng cho nội dung trưng bày tại bảo tàng “Kí ức chiến tranh và khát vọng hòa bình”.

UBND tỉnh Qảng Trị cho biết, theo đề án, Bảo tàng có quy mô khoảng 11ha, triển khai trong giai đoạn 2026-2030. Mức đầu tư lên đến 1.000 tỷ đồng

Cụ thể, đề án bố trí Bảo tàng “Kí ức chiến tranh và khát vọng hòa bình” được đặt tại bờ Bắc Hiền Lương - Bến Hải, vị trí mang dấu ấn lịch sử sâu sắc. Công trình có tổng mức đầu tư 1.000 tỷ đồng từ nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025-2035.

Đề án thể hiện, bảo tàng có quy mô khoảng 11ha, triển khai trong giai đoạn 2026-2030. Trong đó, giai đoạn 2026-2028 thi công và sưu tầm hiện vật; năm 2029 lắp đặt nội thất, hoàn thiện trưng bày; năm 2030 nghiệm thu, đưa vào vận hành.

UBND tỉnh quảng Trị cũng cho biết, không gian bảo tàng được thiết kế gồm 2 khu trưng bày cố định và khu trưng bày chuyên đề, kết hợp hệ thống kho và không gian làm việc.

Công trình được định hướng đạt tiêu chuẩn Bảo tàng hạng I, với quy mô hiện đại, đồng bộ. Nội dung trưng bày được xây dựng theo hướng khoa học, giàu tính tương tác, phản ánh chân thực và toàn diện ký ức chiến tranh của dân tộc, đồng thời chuyển hóa "di sản ký ức" thành thông điệp hòa bình mang tính thời đại.

Trong đó, "ký ức chiến tranh" được xác định là tập hợp các sự kiện, câu chuyện, hình ảnh và cảm xúc của nhân dân Việt Nam về các cuộc chiến tranh, đặc biệt là giai đoạn từ sau Hiệp định Genève năm 1954 đến ngày 30/4/1975. Đây là những ký ức vừa đau thương, mất mát do chiến tranh gây ra, vừa hào hùng với những chiến công, tinh thần đoàn kết, ý chí kiên cường và khát vọng độc lập, thống nhất của dân tộc.

Song hành với đó, "khát vọng hòa bình" được nhấn mạnh như một giá trị xuyên suốt, phản ánh mong muốn cháy bỏng của nhân dân Việt Nam về một cuộc sống không còn chiến tranh, hướng tới tự do, hạnh phúc, công bằng và phát triển bền vững. Đây cũng là khát vọng hòa hợp, hòa giải dân tộc, tăng cường hợp tác quốc tế, đưa đất nước hội nhập sâu rộng trong bối cảnh toàn cầu hóa.

Bảo tàng sẽ thể hiện rõ sự đối lập giữa quá khứ bi thương và tương lai tươi sáng, qua đó truyền tải thông điệp nhân văn về việc trân trọng hòa bình, tri ân những hy sinh của các thế hệ đi trước và khơi dậy trách nhiệm của thế hệ hôm nay trong xây dựng đất nước.

UBND tỉnh Quảng Trị kỳ vọng, khi hoàn thành và kết nối với di tích Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải trong hệ thống “Hành trình di sản miền Trung”, bảo tàng sẽ góp phần thu hút thêm du khách, tạo động lực phát triển du lịch và kinh tế - xã hội của địa phương.