Bằng nỗ lực của Hội Nhà văn Việt Nam, Ngày Thơ đã thực sự trở thành một lễ hội đầy bổ ích được trông đợi. Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 đã được tổ chức tại tỉnh Quảng Ninh, với chủ đề Trước biển lớn, vào ngày 3/3/2026 (tức ngày Rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ). Việc tổ chức Ngày Thơ Việt Nam tại tỉnh Quảng Ninh nhằm tiếp tục triển khai chủ trương đưa ngày thơ quốc gia đến với công chúng cả nước qua hình thức tổ chức luân phiên tại các địa phương khác nhau, tùy thuộc vào chủ đề ngày thơ của từng năm. Quảng Ninh cũng là địa phương có ngày thơ của tỉnh sớm nhất trong cả nước. Cách đây 38 năm (1988), nhân kỷ niệm 520 năm nhà vua Lê Thánh Tông đề thơ trên vách núi Bài Thơ, tỉnh Quảng Ninh đã tổ chức Ngày Thơ Quảng Ninh lần thứ 1.
Từ chiều ngày 2/3/2026, các thành viên Ban tổ chức cùng đông đảo các nhà thơ đến từ Hà Nội và các tỉnh lân cận đã có mặt tại Quảng Ninh để chuẩn bị cho Ngày Thơ Việt Nam vào hôm sau. Mỗi năm một lần, Ngày Thơ Việt Nam là dịp để các nhà thơ, những người yêu thơ gặp gỡ, thăm hỏi và chia sẻ. Ở đó ta bắt gặp những tình bạn văn chương vượt qua thời gian, nay họ đều đã ở cái tuổi xế chiều. Ta cũng bắt gặp những gương mặt trẻ trung đầy năng lượng, họ đến với ngày thơ với sự phấn chấn nhiệt huyết để gặp gỡ bạn bè, cũng như để học hỏi từ các thế hệ nhà thơ lớp trước.
|
Mở đầu cho chuỗi hoạt động của Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 tại Quảng Ninh chính là buổi tọa đàm về thơ với chủ đề Phẩm giá của thơ ca, vào sáng 3/3 tại khách sạn Grand Hạ Long, với sự tham gia của nhiều nhà thơ, nhà văn, các nhà lý luận phê bình văn học trong cả nước.
Điều hành buổi tọa đàm là nhà văn Nguyễn Bình Phương - Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam; nhà thơ Trần Anh Thái - Chủ tịch Hội đồng Thơ, Hội Nhà văn Việt Nam; PGS.TS Nguyễn Đăng Điệp - Chủ tịch Hội đồng Lý luận Văn học, Hội Nhà văn Việt Nam.
Sau lời đề dẫn của nhà văn Nguyễn Bình Phương, tọa đàm đã lắng nghe các tham luận và phát biểu của các nhà văn, nhà thơ, nhà nghiên cứu văn học: Nguyễn Khoa Điềm, Đặng Huy Giang, Đinh Thanh Huyền, Trần Đăng Toàn, Hữu Thỉnh, Vũ Quần Phương, Trương Đăng Dung, Khuất Bình Nguyên, Văn Giá, Y Ban, Tiến Thanh, Bùi Hoàng Tám, Lê Thiếu Nhơn, Trần Nhương, Mai Quỳnh Nam…
Tọa đàm nhằm trao đổi về sự phát triển của thơ ca, sự bùng nổ của mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo, đứng trước thực tế và thách thức đó, nhà thơ phải làm gì để giữ được bản lĩnh và nhân cách, để bảo vệ và sáng tạo những giá trị thơ ca đích thực làm nên phẩm giá của nhà thơ.
Các nhà thơ, nhà văn đã sôi nổi bàn về sự trung thực, tài năng, đạo đức, cách hành xử của nhà thơ trước và sau sáng tác, những vấn đề tiềm ẩn phát sinh để tạo ra tác phẩm. Điều đó tạo nên phẩm giá của nhà thơ và phẩm giá của thơ ca. Cuối cùng, thơ chính là con người, nó là nhân cách và văn cách. Phẩm giá đó được kiến tạo nên theo thời gian lao động và cũng hao mòn theo thời gian nên mỗi nhà thơ cần có cơ chế để giữ gìn và bồi đắp. Ngôi nhà thi ca chỉ có giá trị khi được xây dựng bằng những viên gạch của chính tác giả chứ không phải là những viên gạch đi nhặt nhạnh của người khác. Phẩm giá cần được tôn trọng và thơ ca cần được tôn trọng bởi nó được bồi đắp từ sự tinh túy của tâm hồn.
Thơ mà chúng ta cần chính là thứ thơ đích thực khi nó có tác dụng di dưỡng tâm hồn con người. Nó phải xuất phát từ tâm trạng, cảm xúc của nhà thơ. Hiện thực của thơ chính là hiện thực qua lăng kính tâm hồn nhà thơ. Đọc thơ chính là ta đang thưởng thức tâm hồn nhà thơ.
 |
| Hình ảnh tại Đêm thơ Nguyên tiêu 2026 tại Quảng Ninh. Ảnh: VOV |
Hoạt động chính trong chuỗi hoạt động của Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 tại Quảng Ninh là Đêm thơ Nguyên tiêu với chủ đề Trước biển lớn, diễn ra tại Cung Quy hoạch, Hội chợ và Triển lãm tỉnh Quảng Ninh, phường Hạ Long vào tối ngày 3/3/2026.
Tới dự đêm thơ Nguyên tiêu 2026 có: Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm, Nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tư tưởng Văn hóa Trung ương, nguyên Tổng Thư ký Hội Nhà văn Việt Nam; đồng chí Lê Thành Long, Phó Thủ tướng Chính phủ nước CHXNCN Việt Nam; đồng chí Trần Thanh Lâm, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; đồng chí Quản Minh Cường, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Ninh; nhà thơ Thuận Hữu, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Tổng Biên tập báo Nhân dân, nguyên Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương; nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam; nhà thơ Hữu Thỉnh, nguyên Chủ tịch Liên hiệp các hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam, nguyên Chủ tịch Hội Nhà Văn Việt Nam. Đến với đêm thơ có lãnh đạo, đại diện các cơ quan trung ương và tỉnh Quảng Ninh, các nhà văn nhà thơ trong Ban Chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam, các nhà văn nhà thơ là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam và đông đảo công chúng yêu thơ.
Thay mặt Hội Nhà văn Việt Nam, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều đã đọc diễn văn khai mạc Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24. Đất nước chúng ta bắt đầu bước vào kỷ nguyên mới tựa như con tàu mang tên Việt Nam tiến ra biển lớn: tương lai đang đợi chờ chúng ta đi tới và sóng gió đang đợi chúng ta vượt qua. Chính vì lý do đó mà Hội Nhà văn Việt Nam đã phối hợp với Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ninh, chọn Quảng Ninh để tổ chức Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 với tên gọi Trước biển lớn. Với tinh thần và thông điệp của Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 thì việc chọn nơi tổ chức ngày thơ là chọn một biểu tượng, và Quảng Ninh đã trở thành biểu tượng của tinh thần ấy.
Đêm thơ có sự tham gia của nhiều thế hệ nhà thơ, tạo nên một bức tranh đa sắc, hấp dẫn người thưởng thức, công chúng đã được nghe thơ của các tác giả như: Nguyễn Khoa Điềm, Hữu Thỉnh, Trần Nhuận Minh, Trần Đăng Khoa, Thuận Hữu, Nguyễn Thị Hồng Ngát, Nguyễn Việt Chiến, Đặng Huy Giang, Phạm Đương… cùng những gương mặt như Trang Thanh, Lữ Mai, Nguyễn Thị Kim Nhung…
Điểm nhấn của đêm thơ là phần giao lưu của các nhà thơ, chia sẻ về hoàn cảnh ra đời tác phẩm và trực tiếp đọc bài thơ gốc, sau đó khán giả được thưởng thức những ca khúc phổ thơ do ca sĩ thể hiện.
Đêm thơ Nguyên tiêu đã khép lại trong sự phấn chấn và đầy hy vọng vào con đường phía trước về sự phát triển của nền văn học nước nhà nói chung và của nền thơ ca Việt Nam nói riêng trong những sự đổi thay lớn lao của đất nước.
Bên cạnh hai hoạt động chính là tọa đàm và đêm thơ, Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 còn có các hoạt động giao lưu của các nhà văn nhà thơ với những người thợ mỏ tại hầm lò, giao lưu đọc thơ với các thầy cô giáo và các em học sinh tại một số trường học.
Ban Tổ chức Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 24 cũng đã cho xuất bản tập thơ Trước biển lớn, gồm 50 câu thơ hay của các nhà thơ Việt Nam từ cổ chí kim, và in 50 bài thơ gốc của các câu thơ đó. 50 câu thơ đã được in lên 50 pano hình cánh buồm để trưng bày tại Cung Quy hoạch, Hội chợ và Triển lãm tỉnh Quảng Ninh, dọc hành lang dẫn đến sân khấu của Đêm thơ Nguyên tiêu.
Tuy là ngày thơ nhằm để tôn vinh thơ, nhưng có lẽ nó cũng là ngày chung của tất cả những người cầm bút sáng tác văn học, nó chính là ngày tôn vinh văn học. Tôn vinh văn học cũng là tôn vinh cái đẹp của đời sống, tôn vinh những giá trị cao đẹp của dân tộc, tôn vinh vẻ đẹp tâm hồn con người.
Tuệ Anh (Tổng thuật)
