Quan hệ Việt Nam – Ấn Độ ngày càng tin cậy
 |
| Quang cảnh buổi gặp gỡ báo chí của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. (Ảnh: Báo QĐND) |
Cộng hòa Ấn Độ là quốc gia nằm ở Nam Á, có diện tích gần 3,3 triệu km², dân số khoảng 1,43 tỷ người, đông nhất thế giới hiện nay. Với nền dân chủ lớn nhất toàn cầu, Ấn Độ đang nổi lên như một cực tăng trưởng quan trọng của kinh tế thế giới.
Kinh tế Ấn Độ hiện đã vươn lên vị trí nền kinh tế lớn thứ 4 thế giới với GDP đạt khoảng 4,19 nghìn tỷ USD. Tăng trưởng kinh tế tiếp tục duy trì ở mức cao, quý III năm 2025 đạt 8,2%, trong khi dự báo tăng trưởng cả năm tài khóa 2025-2026 trên 6,5%.
Chính phủ của Thủ tướng Narendra Modi đang thúc đẩy mạnh mẽ các lĩnh vực công nghệ cao như bán dẫn, hydro xanh, xe điện, trí tuệ nhân tạo và năng lượng sạch nhằm hướng tới mục tiêu đưa Ấn Độ trở thành quốc gia phát triển vào năm 2047 nhân dịp kỷ niệm 100 năm độc lập.
Trên phương diện đối ngoại, Ấn Độ theo đuổi chính sách “đa liên kết”, tăng cường vai trò tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, đồng thời thúc đẩy chính sách “Hành động hướng Đông” nhằm mở rộng hợp tác với ASEAN và các nước châu Á.
Việt Nam và Ấn Độ chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao ngày 7/1/1972. Trải qua hơn 50 năm phát triển, quan hệ hai nước liên tục được nâng tầm. Năm 2007, hai bên thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược; đến tháng 9/2016, nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện. Đây được xem là dấu mốc quan trọng, tạo nền tảng để hợp tác song phương phát triển sâu rộng hơn trong giai đoạn mới.
Thời gian qua, hoạt động trao đổi đoàn cấp cao diễn ra thường xuyên. Nhiều lãnh đạo cấp cao của hai nước đã có các chuyến thăm song phương, góp phần củng cố tin cậy chính trị và thúc đẩy hợp tác thực chất trên nhiều lĩnh vực.
Hai nước hiện duy trì nhiều cơ chế hợp tác như Ủy ban Hỗn hợp cấp Bộ trưởng Ngoại giao, Đối thoại chiến lược, Đối thoại quốc phòng, Đối thoại an ninh biển, Tiểu ban Thương mại hỗn hợp…
Hợp tác kinh tế được xem là điểm sáng trong quan hệ song phương. Kim ngạch thương mại Việt Nam – Ấn Độ tăng trưởng mạnh trong nhiều năm qua.
Nếu năm 2015, tổng kim ngạch thương mại hai chiều mới đạt 5,4 tỷ USD thì đến năm 2025 đã tăng lên 16,46 tỷ USD, tăng 10,5% so với năm 2024. Riêng 3 tháng đầu năm 2026, kim ngạch song phương đạt khoảng 4,8 tỷ USD, tăng tới 28% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam sang Ấn Độ đạt 2,9 tỷ USD, tăng 25%; nhập khẩu từ Ấn Độ đạt 1,8 tỷ USD, tăng 34%.
Ở lĩnh vực đầu tư, tính đến tháng 3/2026, các doanh nghiệp Ấn Độ có 503 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam với tổng vốn đăng ký hơn 1,1 tỷ USD, tập trung chủ yếu vào công nghiệp chế biến – chế tạo, năng lượng và khai khoáng.
Ngược lại, Việt Nam hiện có 30 dự án đầu tư tại Ấn Độ với tổng vốn gần 150,5 triệu USD.
Hợp tác quốc phòng an ninh tiếp tục là một trong những trụ cột chiến lược của quan hệ song phương. Ấn Độ hỗ trợ Việt Nam đào tạo nhân lực quốc phòng, chuyển giao trang thiết bị và triển khai các gói tín dụng quốc phòng.
Trong lĩnh vực giáo dục đào tạo, Ấn Độ mỗi năm cấp hàng trăm suất học bổng cho sinh viên và cán bộ Việt Nam thông qua Chương trình Hợp tác kỹ thuật và kinh tế Ấn Độ (ITEC) cùng nhiều chương trình khác. Hai nước cũng hợp tác xây dựng trung tâm công nghệ thông tin, trung tâm tiếng Anh và thúc đẩy đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.
Hợp tác khoa học công nghệ tiếp tục mở rộng trong các lĩnh vực mới như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ sinh học, năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình và đất hiếm.
Quan hệ giao lưu nhân dân giữa hai nước ngày càng phát triển mạnh mẽ. Hiện mỗi tuần có khoảng 80 chuyến bay thẳng kết nối Việt Nam và Ấn Độ, tạo điều kiện thuận lợi cho du lịch, thương mại và hợp tác văn hóa.
Năm 2024, lượng khách Ấn Độ đến Việt Nam đạt khoảng 501.000 lượt, tăng tới 297% so với năm 2019, đưa Ấn Độ vào nhóm 10 thị trường khách quốc tế lớn nhất của Việt Nam.
Ấn Độ cũng tích cực hỗ trợ Việt Nam trong công tác bảo tồn di sản văn hóa, đặc biệt là dự án trùng tu các nhóm tháp Chăm tại Thánh địa Mỹ Sơn – Di sản Văn hóa Thế giới được UNESCO công nhận.
Trong bối cảnh tình hình khu vực và thế giới có nhiều biến động, quan hệ Việt Nam – Ấn Độ tiếp tục được đánh giá là một trong những mối quan hệ ổn định, tin cậy và có chiều sâu chiến lược tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương. Với nền tảng hữu nghị truyền thống, sự tin cậy chính trị và lợi ích chiến lược tương đồng, hợp tác giữa hai nước được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trong thời gian tới.
