Văn hóa nghệ thuật

Khoác áo mới cho các nhân vật trong văn học dân gian

Hương Nhu
Điện ảnh 09:21 | 22/07/2024
Nếu phá cách nhân vật dân gian đến mức làm biến dạng hồn cốt, tính cách, hình tượng nhân vật khiến khán giả quay lưng thì đó lại là thảm họa của nhà làm phim.
aa

Theo những thông tin được tiết lộ, Con Cám (đạo diễn Trần Hữu Tấn) là phim điện ảnh kinh dị đẫm máu. Thay vì Tấm thì Cám - em gái cùng cha khác mẹ của Tấm - sẽ là nhân vật trung tâm, hoàng tử trong truyện cổ tích Tấm Cám sẽ là thái tử để nâng mức độ tin tưởng của vua cha về việc truyền ngôi. Những thông tin ban đầu này đã gây tò mò cho người xem.

Đạo diễn Trần Hữu Tấn lý giải, Tấm Cám đã quá quen thuộc với người dân Việt Nam, gần như ai cũng nhớ như in những tình tiết trong câu chuyện cổ tích này: “Vì vậy, khi làm phiên bản Tấm Cám kinh dị, tôi nghĩ mọi người đang tò mò, mong đợi dị bản này sẽ được kể như thế nào và có những điểm mới lạ ra sao so với nguyên tác. Trước khi bắt tay làm phim, tôi cũng đã nghiên cứu, tìm hiểu nhiều dị bản khuyết danh về Tấm Cám. Sau phim Con Cám, tôi dự định làm tiếp phim khác với cảm hứng từ truyện dân gian”.

Tấm Cám: Chuyện chưa kể là tác phẩm hiếm hoi ăn khách khi làm về nhân vật cổ tích
Tấm Cám: Chuyện chưa kể là tác phẩm hiếm hoi ăn khách khi làm về nhân vật cổ tích

Với Con Cám, đây là lần thứ hai, điện ảnh Việt có tác phẩm lấy cảm hứng từ câu chuyện cổ tích này, sauTấm Cám: Chuyện chưa kể của đạo diễn Ngô Thanh Vân năm 2016. Trước chị em Tấm Cám, các nhân vật trong truyện cổ tích, giai thoại dân gian như thằng Bờm, Thạch Sanh, Trạng Quỳnh cũng đã được dựng thành phim.

So với truyền hình, điện ảnh ít có tác phẩm về những nhân vật dân gian, truyền kỳ do tốn kém kinh phí. Khi bỏ tiền ra rạp xem, khán giả cũng có đòi hỏi khắt khe hơn về tính sáng tạo, tính nghệ thuật của nhà làm phim. Để đưa một nhân vật dân gian lên màn ảnh rộng, ê kíp làm phim phải cải biên khéo léo để không đối kháng với ký ức tập thể về nhân vật, không gây sốc cho người xem. Đã từng có những phim cải biên nhân vật quá đà khiến khán giả thấy xa lạ. Như trong phim Cuộc chiến với chằn tinh, tình tiết nhân vật Thạch Sanh được sinh ra từ hòn đá khiến khán giả ngã ngửa, cho rằng Thạch Sanh giống Tôn Ngộ Không.

Trong phim Tấm Cám: Chuyện chưa kể, thái tử bị biến thành quái vật không khác gì trong câu chuyện Người đẹp và quái vật của điện ảnh Hollywood. Trong phim Trạng Quỳnh, không thấy đâu một ông trạng thông minh xuất chúng như những giai thoại trong dân gian mà chỉ thấy một chàng trai ngốc nghếch, tài ứng biến, phá án thua cả đứa con nít, lại còn thô thiển, kém đạo đức khi mang cơ thể người con gái mình yêu ra bàn luận với kẻ rắp tâm làm nhục cô.

Điện ảnh Việt gần đây tạo được dấu ấn riêng bằng tính bản địa đậm đặc. Kho tàng văn hóa dân gian vẫn còn nhiều nhân vật hay để khai thác. So với những nguyên mẫu lịch sử có thật, làm phim về các nhân vật trong chuyện kể dân gian có lợi thế về vấn đề bản quyền, không bị giới hạn về phạm vi sáng tạo.

Cái khó nhất của dòng phim này nằm ở chỗ làm mới các nhân vật như thế nào cho hấp dẫn mà vẫn đảm bảo yêu cầu về tính nghệ thuật, về giá trị chân, thiện, mỹ. Nếu phá cách đến mức làm biến dạng hồn cốt, tính cách, hình tượng nhân vật khiến khán giả quay lưng thì đó lại là thảm họa của nhà làm phim.

-----------

Bài viết cùng chuyên mục:

Nhà phê bình văn học Hoài Thanh: Lấy hồn tôi để hiểu hồn người Vì sao văn học mạng Trung Quốc được đầu tư, khuyến khích? Tăng cường sự gắn kết trong phát triển văn học, nghệ thuật Trách nhiệm viết - Viết trách nhiệm Những thể nghiệm sáng tạo và tiếp nhận trong Văn học
www.phunuonline.com.vn
Đèn không tắt sáng. Truyện ngắn của Ma Văn Kháng

Đèn không tắt sáng. Truyện ngắn của Ma Văn Kháng

Baovannghe.vn - Thật ra thì vẫn là sự thường tình quen thuộc. Vì bà cụ Vy chẳng đã từng nói, rằng tao có nhiều con nhiều cháu, đó là cái lộc trời cho, tao phải hưởng cho hết chứ.
22 tác phẩm xuất sắc giành giải "Việt Nam trên hành trình đổi mới"

22 tác phẩm xuất sắc giành giải "Việt Nam trên hành trình đổi mới"

Baovannghe.vn - Báo Nhân Dân phối hợp với Hội Nghệ sỹ Nhiếp ảnh Việt Nam vừa tổ chức lễ tổng kết và trao giải cuộc thi ảnh báo chí “Việt Nam trên hành trình đổi mới.”
Nhiều nội dung quan trọng cần bản thảo tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

Nhiều nội dung quan trọng cần bản thảo tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

Baovannghe.vn - Chiều 9/3/2026, tại Hà Nội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Thủ tướng Phạm Minh Chính đồng chủ trì Hội nghị Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội với Ban Thường vụ Đảng ủy Chính phủ về nội dung, chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.
Trăng hồ - Thơ Nguyễn Thị Kim Tuyến

Trăng hồ - Thơ Nguyễn Thị Kim Tuyến

Baovannghe.vn- Làn da làn nước/ lấp loáng mơn mơn/ em nhìn bằng đêm
Sông trăng mùa mật ngọt. Bút ký của Phạm Thanh Thúy

Sông trăng mùa mật ngọt. Bút ký của Phạm Thanh Thúy

Baovannghe.vn- Tôi luôn có một sự tò mò thôi thúc bất tận về nơi khởi nguồn của những dòng sông, và nơi dòng sông đó đổ về biển cả. Thường thì nhiều dòng sông, từ nơi khởi nguồn, trên hành trình đổ về biển sẽ tiếp nhận nguồn của những dòng suối, những dòng sông nhỏ khác, và nhiều khi chính nó lại là một nhánh nhỏ của một dòng sông lớn.