Văn hóa nghệ thuật

"Mật ngữ thời gian": Cuộc đối thoại giữa Dzi, sơn mài và giấy dó

Thảo Linh
Mỹ thuật 09:13 | 07/08/2026
Baovannghe.vn - Triển lãm "Mật ngữ thời gian" đang diễn ra tại Nhà triển lãm Mỹ thuật, số 16 Ngô Quyền, Hà Nội, giới thiệu đến công chúng một không gian sáng tạo đa chiều với sự gặp gỡ của ba chất liệu đặc biệt: Dzi, sơn mài và giấy dó.
aa

Khách tham quan triển lãm tại Nhà triển lãm Mỹ thuật. Ảnh: Thảo Linh

Với chủ đề "Ba dòng chảy di sản – Một miền thiện niệm", triển lãm giới thiệu bộ sưu tập mỹ thuật ứng dụng Dzi của nhà sưu tập Hồ Dương cùng các tác phẩm của 9 họa sĩ đương đại: Trần Quốc Hưng, Lê Thu Huyền, Thiên Long, Tạ Thanh Tâm, Nguyễn Bích Thuỷ, Đỗ Bảng, Thái Tĩnh và Hạnh Nhân. Mỗi nghệ sĩ mang đến một phong cách và ngôn ngữ tạo hình riêng, cùng kiến tạo không gian nghệ thuật nơi những chất liệu giàu giá trị văn hóa được tiếp cận bằng tư duy thẩm mỹ đương đại.

Đại sứ đặc mệnh toàn Quyền Bungaria Baloghdi Tibor tại Việt Nam tới tham dự sự kiện tại triển lãm" Mật Ngữ Thời Gian". Ảnh: Thảo Linh

Triển lãm “Mật ngữ thời gian” là cuộc gặp gỡ của nhiều ngôn ngữ nghệ thuật để cùng kể câu chuyện về trí tuệ, lòng từ bi và vẻ đẹp của di sản. Điểm nhấn của triển lãm là cách tiếp cận đá Dzi dưới góc nhìn mỹ thuật. Dzi là loại hạt mã não cổ có nguồn gốc từ vùng Tây Tạng và dãy Himalaya, từ lâu được biết đến như một di vật văn hóa với hệ thống hoa văn mang tính biểu tượng. Hoa văn - họa tiết trên viên đá Dzi đã được nhìn nhận như một ngôn ngữ của niềm tin, của sự chiêm nghiệm và của khát vọng hướng đến điều thiện lành. Những nét vẽ vòng tròn, đường kẻ với hình mắt và cấu trúc hình học mang tầng sâu ý niệm huyền nhiệm, mở ra nhiều cách diễn giải về tập tục, về con người và thiên nhiên trong hành trình tinh thần kết tinh năng lượng ẩn tàng từ vũ trụ.

Song hành với Dzi, chất liệu sơn mài xuất hiện tại triển lãm lại kể câu chuyện của thời gian, hiện diện trong từng lớp sơn, từng lần phủ, từng công đoạn mài trong sự kiên định của người nghệ sĩ. Mỗi tác phẩm được hình thành từ sự tỉ mỉ, công phu trong từng công đoạn khiến mỗi bức tranh sơn mài trở thành một tác phẩm nghệ thuật duy nhất, không thể sao chép. Ngôn ngữ biểu đạt của sơn mài là tư tưởng lưu giữ văn hóa, di sản gửi tặng đời sống, bản sắc hòa quyện hoàn hảo giữa tinh thần phương Đông và tư duy thẩm mỹ hiện đại phương Tây.

Các tác phẩm được trưng bày tại triển lãm. Ảnh: Thảo Linh

Giấy dó là dòng chảy của sự tinh khiết và ký ức. Được sinh ra từ thiên nhiên, được gìn giữ bởi bàn tay của những người nghệ nhân làng nghề truyền thống, giấy dó mang trong mình vẻ đẹp của sự mộc mạc nhưng đầy tinh tế. Mực, màu và nước thấm vào từng sợi giấy như một cuộc đối thoại nhẹ nhàng giữa vật chất và tinh thần. Qua hàng trăm năm, giấy dó không chỉ là chất liệu sáng tác mà còn là nơi lưu giữ thư tịch, hội họa và tín ngưỡng, trở thành một phần bền vững của di sản văn hóa Việt Nam.

“Mật ngữ thời gian” vì thế không chỉ là cuộc gặp gỡ của nhiều nghệ sĩ, mà còn là sự giao thoa của nhiều lớp văn hóa. Biểu tượng Dzi và mỹ thuật truyền thống Việt Nam mang tinh thần sáng tạo đương đại cùng hiện diện trong một không gian mở, nơi người thưởng lãm được chiêm nghiệm vẻ đẹp sáng tạo trao truyền và kế thừa giá trị di sản qua nhiều thế hệ. Mỗi tác phẩm giống như một cánh cửa, mở ra những suy tưởng riêng về ký ức, về bản sắc, về niềm tin và về hành trình hướng tới những giá trị nhân văn bền vững.

“Mật ngữ thời gian” vì thế không chỉ là cuộc gặp gỡ của nhiều nghệ sĩ, mà còn là sự giao thoa của nhiều lớp văn hóa. Ảnh Thảo Linh

Ở tầng sâu hơn, triển lãm mong muốn khơi gợi một tinh thần kết nối. Khi nghệ thuật được tạo nên từ sự chân thành, tấm lòng thiện và ý thức gìn giữ di sản, mỗi tác phẩm sẽ trở thành một điểm gặp giữa quá khứ và hiện tại, giữa cá nhân và cộng đồng, giữa bản địa và thế giới. Những biểu tượng văn hóa không còn thuộc riêng một vùng đất mà trở thành chất liệu đối thoại, giúp con người hiểu nhau hơn thông qua vẻ đẹp và ngôn ngữ sáng tạo. Bởi sau mọi biến đổi của lịch sử, điều còn ở lại không chỉ là hình ảnh hay chất liệu, mà là ánh sáng của trí tuệ, của lòng nhân ái và của khát vọng không ngừng. Đó cũng chính là “mật ngữ” mà nghệ thuật luôn âm thầm gìn giữ và trao truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Đêm vượt cạn. Truyện ngắn của Trầm Hương

Đêm vượt cạn. Truyện ngắn của Trầm Hương

Baovannghe.vn- Thích Ca Mâu Ni chào đời vào một buổi sáng mùa xuân, giữa một kỳ viên lộng lẫy, khi bàn tay của hoàng hậu Ma Da chạm vào cành hoa tím ngát, sực nức hương thơm…
Hai di sản tư liệu, thêm những lát cắt lịch sử Việt Nam

Hai di sản tư liệu, thêm những lát cắt lịch sử Việt Nam

Baovannghe.vn- Ngày 5/11, tại Jakarta (Indonesia), Kỳ họp lần thứ 11 Ủy ban Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương (MOWCAP) của UNESCO đã chính thức thông qua hồ sơ đề cử “Văn bia Phố Hiến” (Hưng Yên) và “Ma nhai trên núi Non Nước” (Ninh Bình) của Việt Nam.
Người xứ Phuống đa tình

Người xứ Phuống đa tình

Baovannghe.vn - Lâu nay ở vùng Nghệ Tĩnh, tên tuổi các nhà văn, nhà thơ thường gắn liền với một “địa chỉ gốc” cụ thể, dễ nhớ. Ví dụ, nhà thơ Trần Hữu Thung gắn liền với lèn Hai Vai, nhà thơ Thạch Quỳ gắn với rú Quỳ, nhà thơ Nguyễn Quốc Anh thì gắn với xóm Đẻo…
Quốc hội biểu quyết thông qua việc bổ sung Chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI

Quốc hội biểu quyết thông qua việc bổ sung Chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI

Baovannghe.vn - Tiếp tục Chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, sáng 5/11, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, điều hành của Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến, Quốc hội đã nghe Tờ trình và biểu quyết thông qua việc bổ sung Chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.
Thông cáo báo chí số 18, Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội Khóa XVI

Thông cáo báo chí số 18, Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội Khóa XVI

Baovannghe.vn - Thứ Năm, ngày 05/11/2026, ngày làm việc thứ mười tám, Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI diễn ra tại Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn.