Sau khi xem xét hồ sơ, chứng cứ và lời trình bày của các bên, Hội đồng xét xử xác định nhạc sĩ Giáng Son và nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến là đồng tác giả, đồng thời là đồng chủ sở hữu quyền tác giả đối với ca khúc Giấc mơ trưa. Trong đó, nhạc sĩ Giáng Son sáng tác phần nhạc, nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến sáng tác phần lời. Tác phẩm được công bố lần đầu vào năm 2005 và được pháp luật bảo hộ kể từ thời điểm được sáng tạo.
Bản án cũng xác định nhạc sĩ Giáng Son là chủ sở hữu hợp pháp của bản ghi âm gốc ca khúc Giấc mơ trưa do ca sĩ Khánh Linh thể hiện, bởi bà là người trực tiếp đầu tư kinh phí sản xuất, thuê phòng thu, phối khí và thực hiện toàn bộ quá trình tạo lập bản ghi âm.
Từ đó, Tòa án khẳng định chủ sở hữu bản ghi có quyền quyết định việc công bố, phân phối và khai thác bản ghi trên các phương tiện kỹ thuật, bao gồm các nền tảng số như YouTube.
Theo phán quyết sơ thẩm, BH Media phải chấm dứt việc sử dụng bản ghi âm Giấc mơ trưa do ca sĩ Khánh Linh thể hiện khi chưa có sự đồng ý của chủ sở hữu; đồng thời gỡ bỏ các hoạt động khai thác thương mại và các xác nhận quyền sở hữu đối với bản ghi này cho đến khi được sự chấp thuận của các đồng tác giả.
Ngoài ra, Tòa cũng buộc BH Media phải thực hiện xin lỗi công khai hai nhạc sĩ trên các báo Pháp luật, Thanh Niên và Tuổi Trẻ.
 |
| Nhạc sĩ Giáng Son và nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến sau phiên tòa sơ thẩm. Hai tác giả cho rằng phán quyết là sự ghi nhận đối với quyền và lợi ích hợp pháp của người sáng tạo. (Ảnh: NVCC) |
Vụ việc kéo dài từ năm 2021, bắt đầu khi nhạc sĩ Giáng Son lập kênh YouTube cá nhân để lưu giữ và giới thiệu các sáng tác của mình. Khi đăng tải ca khúc Giấc mơ trưa, bà nhận được thông báo bản quyền từ hệ thống Content ID của YouTube, trong đó quyền liên quan được xác nhận thuộc BH Media.
Cho rằng quyền và lợi ích hợp pháp của mình bị ảnh hưởng, nhạc sĩ Giáng Son đã khởi kiện, đề nghị Tòa án xác định quyền tác giả đối với tác phẩm và yêu cầu BH Media xin lỗi công khai.
Về phía bị đơn, BH Media cho biết doanh nghiệp ký hợp đồng nhận chuyển nhượng quyền quản lý, khai thác các bản ghi âm số từ Hồ Gươm Audio trên nền tảng YouTube từ năm 2020, trong đó có bản ghi Giấc mơ trưa do nghệ sĩ Dương Thùy Anh thể hiện.
Theo BH Media, việc đưa dữ liệu bản ghi lên hệ thống Content ID chỉ là thao tác kỹ thuật nhằm bảo vệ bản ghi thuộc phạm vi quản lý của đơn vị, không phải hành vi đăng ký quyền tác giả hay khai thác trái phép tác phẩm.
Theo nhận định của Hội đồng xét xử, bản ghi do nghệ sĩ Dương Thùy Anh thể hiện đã sử dụng phần hòa âm, phối khí từ bản ghi gốc của nhạc sĩ Giáng Son mà chưa được sự đồng ý của chủ sở hữu.
Từ đó, việc BH Media đưa bản ghi này vào hệ thống Content ID và xác nhận quyền sở hữu trên nền tảng YouTube đã dẫn đến việc xâm phạm quyền phân phối tác phẩm và quyền lợi kinh tế hợp pháp của nguyên đơn.
Bản án cũng cho rằng việc xác nhận quyền trên hệ thống nhận diện tự động đã gây ra tranh chấp bản quyền ngay trên kênh YouTube chính thức của nhạc sĩ Giáng Son, làm phát sinh việc doanh thu quảng cáo được điều hướng theo cơ chế của nền tảng.
Hội đồng xét xử nhận định, với vai trò là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực truyền thông số và là đối tác của YouTube, BH Media cần có sự rà soát đầy đủ về tính hợp pháp của nguồn gốc bản ghi trước khi thực hiện các thao tác xác nhận quyền trên môi trường số.
Tại phiên tòa, phía nguyên đơn đã tự nguyện rút yêu cầu bồi thường một tỷ đồng về thiệt hại danh dự và uy tín, với mong muốn vụ việc sớm được khép lại.
Sau khi tuyên án, nhạc sĩ Giáng Son và nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến bày tỏ niềm vui, cho rằng kết quả của vụ kiện không chỉ có ý nghĩa đối với cá nhân hai tác giả mà còn góp thêm một tiền lệ quan trọng trong việc bảo vệ quyền tác giả và quyền liên quan của những người làm nghệ thuật.
Trong bối cảnh các nền tảng số ngày càng trở thành không gian phổ biến để lưu hành và khai thác các tác phẩm âm nhạc, vụ việc Giấc mơ trưa một lần nữa cho thấy giá trị cốt lõi của quyền tác giả không chỉ nằm ở lợi ích kinh tế, mà còn ở sự ghi nhận và tôn trọng công sức sáng tạo của nghệ sĩ. Mỗi bản ghi âm, mỗi bản phối hay mỗi lần khai thác tác phẩm đều cần được đặt trên nền tảng của sự minh bạch và đồng thuận theo quy định của pháp luật.
