Đoàn văn nghệ sĩ tỉnh Lai Châu cùng Trung tá Lù Lù Chừ (trái ảnh) và Thiếu tá Nguyễn Minh Chức (phải ảnh), chụp ảnh lưu niệm trước cổng vào đồn Biên phòng Thu Lũm. Ảnh: Mạnh Trường

Chúng tôi tới đồn Biên phòng Thu Lũm vừa đúng giữa trưa, trời nắng gắt. Đón tiếp chúng tôi là Trung tá Lù Lù Chừ - Đồn trưởng. Trong cuộc trao đổi về công tác tuyên truyền, dân vận của bộ đội Biên phòng đồn Biên phòng Thu Lũm trong suốt thời gian qua, chúng tôi được anh Lù Lù Chừ cho biết những khó khăn, vất vả mà các anh đã trải qua. Với địa bàn quản lý rất rộng, địa hình chủ yếu đồi núi, là điều kiện thuận lợi cho tội phạm ma túy, tội phạm buôn lậu xuyên biên giới hoạt động; trình độ dân trí chưa cao, cư dân sống rải rác, kinh tế tự cung tự cấp khiến các anh gặp rất nhiều khó khăn trong công tác dân vận. Thực hiện nhiệm vụ trong tinh thần “Đồn là nhà, Biên giới là quê hương, đồng bào các dân tộc là anh em ruột thịt”, cán bộ chiến sĩ đồn Biên phòng Thu Lũm đã vượt qua mọi khó khăn, góp phần cùng nhân dân vùng biên ải xây dựng kinh tế, từ đó cuộc sống của người dân nơi đây dần ổn định, trẻ em được học hành, trình độ dân trí cũng dần phát triển.

Sau bữa cơm thân mật mà các anh bộ đội đồn Biên phòng Thu Lũm mời các văn nghệ sĩ với các món ăn từ rau củ, gà đen, cá chép, thịt lợn cắp nách đều do tự tăng gia sản xuất, đoàn chúng tôi tranh thủ ngồi uống nước, trò chuyện để hiểu thêm về bộ đội Biên phòng.

Đồn trưởng đồn Biên phòng Thu Lũm - Trung tá Lù Lù Chừ trong bộ quân phục với vẻ mặt nghiêm nghị đã khiến tôi nghĩ anh là người khó tính, khó gần, và tôi cũng có cảm giác hơi dè chừng, e ngại. Thế nhưng vào giờ nghỉ, nói chuyện cùng mọi người trong đoàn anh lại rất thân thiện, hòa đồng như một người anh, xóa tan cảm giác xa cách ban đầu mới gặp. Cùng ngồi với tôi có chị Pờ Nu, nghệ sĩ múa, cũng là một người sinh ra và lớn lên tại mảnh đất Ka Lăng, thật bất ngờ khi biết chị Pờ Nu và anh Lù Lù Chừ cùng là người dân tộc Hà Nhì, cùng là bạn học với nhau thuở nhỏ.

Nghe anh chị “ôn cố tri tân”, tôi mới biết được tuổi thơ gian khó của anh Lù Lù Chừ, sinh ra tại bản Lò Ma nghèo khó, nơi kinh tế chủ yếu là tự cung tự cấp với trình độ dân trí thấp, các hủ tục lạc hậu, mê tín dị đoan còn khá phổ biến, trẻ em thường xuyên phải bỏ học để phụ giúp gia đình, việc học hành không được xem trọng khi cái ăn, cái mặc còn nhiều thiếu thốn.

Thật may mắn khi anh Lù Lù Chừ được sinh ra trong gia đình có truyền thống, cha của anh cũng là một người lính mang quân hàm xanh. Anh Chừ nhớ lại khi còn thơ bé, được cha dẫn lên đơn vị công tác, được sang giao lưu văn nghệ giữa cán bộ, chiến sĩ bộ đội Biên phòng cùng với các chi đoàn xã, bản đã để lại ấn tượng sâu sắc trong anh Lù Lù Chừ, ước mơ trở thành một người lính bộ đội Biên phòng cũng bắt đầu hình thành từ đó.

Tình quân dân thắm thiết bên cột mốc biên giới số 25. Ảnh: Mạnh Trường

Hành trình đi học thật gian nan với các bạn nhỏ nơi vùng sâu vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn của Lai Châu lúc bấy giờ. Ở Ka Lăng, quê hương anh Lù Lù Chừ, chị Pờ Nu, những cô cậu học trò muốn học lên cao hơn thì phải đi xa, ra tận trung tâm huyện Mường Tè cũ, đường sá không thuận lợi, phải băng rừng, vượt suối, đi nhờ những con thuyền của người dân vượt qua dòng sông Đà hùng vĩ. Những đôi chân bé nhỏ, một bên vai đeo túi thổ cẩm đựng sách vở, trên lưng gùi theo gạo, xoong nồi đi để nấu ăn ở giữa đường, lấy đất trời làm nơi dừng nghỉ, những giấc mơ về tương lai tươi đẹp cứ chập chờn bên tiếng gió hun hút, bên bóng đêm âm u của rừng đại ngàn...

Khó khăn nhất với một người con đi học xa nhà là sau những kỳ nghỉ lễ, nghỉ học được về bên vòng tay ấm áp yêu thương của gia đình, lúc rời đi để tiếp tục con đường học tập, những khó khăn, vất vả, những nỗi nhớ thương người thân cứ ập tới kéo đôi chân nhỏ bé chùn bước. Mỗi lần như thế, trước mắt cậu bé Lù Lù Chừ lại hiện ra hình ảnh cha mình trong bộ quân phục màu xanh cùng các đồng đội không quản nắng mưa đi vào các bản xa kiên trì thực hiện công tác tuyên truyền, vận động bà con xóa bỏ hủ tục lạc hậu, xóa đói giảm nghèo, cho trẻ em được tới trường đã thôi thúc bước chân nhỏ bé của anh tiến bước, mong mỏi tương lai sẽ góp sức mình để quê hương phát triển ngày càng tươi đẹp hơn.

Ước mơ ấy đã trọn vẹn với anh Lù Lù Chừ, một người con trai mạnh mẽ của núi rừng. Anh kể cho tôi nghe những ngày tháng gian khó của mình với vẻ mặt bình thản, có lẽ chính những ngày tháng ấy đã tôi luyện nên ý chí quyết tâm luôn hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao để có một đồn trưởng đồn Biên phòng Thu Lũm kiên cường, giỏi giang đang đứng ở trước mặt tôi.

Tôi hỏi anh, trong hai mươi mốt năm công tác trong lực lượng Bộ đội Biên phòng anh gặp những khó khăn, thuận lợi gì. Một thoáng trầm ngâm, anh nói: khó khăn thì có nhưng cũng là khó khăn chung, giống như các chiến sĩ các đồn Biên phòng trên cả nước, đều phải công tác xa gia đình, địa bàn hoạt động trong điều kiện kinh tế của nhân dân khó khăn. Ưu tư, trăn trở của mình mong muốn tìm phương hướng cùng cán bộ của xã, của đoàn đưa kinh tế của nhân dân địa phương phát triển, cùng nhân dân bám giữ dải đất biên cương của Tổ quốc.

Điều thuận lợi mà anh Lù Lù Chừ nói với tôi chính là tình quân dân thắm thiết, bền chặt. Tôi thiết nghĩ, để có được sự thuận lợi ấy, chính là nhờ những người lính quân hàm xanh đã tự nguyện làm thầy giáo, là người thầy thuốc, là người con, người em, người anh trong nhà với đồng bào, nhân dân nơi biên giới. Các anh đã có được niềm tin, tình cảm của đồng bào nơi đây bằng chính sự nhiệt huyết trong công việc, bằng tình cảm đối đãi chân thành của những cán bộ, chiến sĩ mang màu áo bộ đội Biên phòng để cùng với nhân dân giữ vững chủ quyền của đất nước.

Anh Hải trại trưởng trại sáng tác, chuyển lời tới văn nghệ sĩ sau khi nghỉ trưa tầm nửa tiếng, cả đoàn sẽ thu xếp rời đồn biên phòng Thu Lũm để di chuyển về xã Bum Tở (trung tâm huyện Mường Tè cũ) cho kịp với buổi giao lưu văn nghệ với cán bộ xã. Các anh bộ đội nhường phòng nghỉ cho các nghệ nhân có tuổi, tôi không nghỉ trưa nên tranh thủ tham quan nơi tăng gia sản xuất của đơn vị, đồng thời cũng muốn tìm hiểu thêm cuộc sống của các chiến sĩ bộ đội Biên phòng.

Trong bữa cơm trưa hôm đó, tôi có làm quen được với em gái người Hà Nhì tên Phạ Mư, Mư là người dân ở trong bản Thu Lũm, là cán bộ đoàn nhiệt huyết, em cũng vừa làm mẫu ảnh cho các nghệ sĩ nhiếp ảnh trong đoàn sáng tác ảnh tại cột mốc biên giới số 25, gần tượng hòn đá trắng thiêng liêng. Mư bảo với tôi đoàn thanh niên bản đã kết nghĩa cùng bộ đội Biên phòng, cùng giúp đỡ nhau trong các hoạt động, phong trào, gắn kết bà con dân bản với bộ đội, giúp cho tình quân dân nơi biên giới ngày càng thêm thắm thiết.

Các chiến sĩ trẻ tranh thủ vặt những quả khế ngọt trong vườn để làm quà, đáp lễ cho những thùng sách, tạp chí mà đoàn văn nghệ sĩ mang tới, một tình cảm chân thành của những người lính trẻ biên giới. Những tiếng cười trẻ trung, rạng ngời trên những gương mặt nhễ nhại mồ hôi vì nắng nóng khiến tôi vui lây. Không còn những nỗi vất vả mỗi khi đi tuần tra biên giới phải mang theo quân tư trang, mang đồ đi nấu ăn giữa rừng; không thấy nỗi niềm thao thức của các anh khi đêm về mắc võng nằm nghỉ lại giữa rừng già heo hút gió, canh gác cho giấc ngủ yên bình cho nhân dân miền biên giới. Tất cả những khó khăn, vất vả đã biến mất, nhường chỗ cho những niềm vui trong một khung cảnh quá đỗi bình dị, đời thường.

Cái nắng oi ả hòa cùng cơn gió khô bỏng rát của tháng mười khiến buổi chiều biên giới thêm chênh chao. Đứng từ đồn Biên phòng Thu Lũm, tôi nhìn lên những trập trùng núi, những rừng cây xanh ngát, những đồi sả xen canh vươn mình tới tận đường chân trời. Cây sả thích hợp với khí hậu nơi đây, cho ra loại tinh dầu chất lượng với mùi thơm đặc trưng được người tiêu dùng rất ưa chuộng. Cây sả đã trở thành loài cây chủ lực giúp người dân Thu Lũm phát triển kinh tế.

Chào tạm biệt anh - Trung tá Lù Lù Chừ, Thiếu tá Nguyễn Minh Chức cùng các chiến sĩ đồn Biên phòng Thu Lũm, đoàn văn nghệ sĩ ra xe tiếp tục lộ trình. Lên xe cùng ba Tiến, anh Trường, anh Cường, anh Long, chúng tôi vẫn tiếp tục được ba Tiến, nguyên cán bộ Tuyên giáo tỉnh, kể về những gian khó của bộ đội Biên phòng Lai Châu. Những gì vừa được trải nghiệm khiến tôi càng thấu hiểu sâu sắc những câu chuyện về những hy sinh thầm lặng của các anh trong công cuộc giữ gìn bảo vệ biên giới của Tổ quốc.

Những lời thề bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc mãi mãi được các thế hệ bộ đội Biên phòng và nhân dân biên giới tiếp nối, giống như tượng đá trắng thiêng liêng trải qua phong hóa của gió sương biên thùy vẫn đứng sừng sững, hiên ngang giữa núi rừng, hướng về phía Tổ quốc đang phát triển từng ngày, vươn mình tới sự giàu mạnh, hùng cường.