 |
| Ông Kitamura Hajime, Trưởng đoàn Hội những người Nhật Bản yêu Việt Nam gồm có các giáo sư và sinh viên của trường Đại học Tohoku Fukushi đến thăm và tặng quà cho Trung tâm bảo trợ xã hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam, năm 2022. Ảnh: TGCC |
 |
| Bà Trần Thị Bình, Trần Thị Toàn cùng bác sĩ Quách Thị Yến tại Trung tâm. Ảnh: TGCC |
Bất chấp mùa hè nắng nóng, ba phòng xông hơi giải độc tại Trung tâm Bảo trợ xã hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam thuộc Trung ương Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam (đóng tại xã Hòa Lạc, thành phố Hà Nội) mỗi buổi sáng vẫn hầm hập ở nhiệt độ trên 800 C. Đoàn nạn nhân chất độc da cam hai tỉnh Tuyên Quang và Ninh Bình đang có đợt trị liệu tại đây. Mỗi đợt trị liệu như thế này sẽ kéo dài 21 ngày, tuân thủ quy trình điều trị nghiêm ngặt theo phương pháp L.RonHubbard của Mỹ.
Giám đốc Trung tâm Nguyễn Thăng Long dẫn chúng tôi mục sở thị một phòng xông. Các cựu chiến binh đang trị liệu đều ở tuổi bảy, tám mươi.
Cựu chiến binh Hoàng Ngọc Hiểu cho biết, đoàn của Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh Tuyên Quang gồm 18 người về đây đã được gần hai mươi ngày, còn vài ngày nữa là kết thúc liệu trình. Khi được hỏi về tác dụng, ai cũng tíu tít khoe da mới vào loang lổ giờ đã đều mịn, ăn ngon ngủ tốt. “Bước vào phòng xông là cơ thể chúng tôi được bao bọc bởi hơi nóng lên đến 820C, nhưng chúng tôi thấy ấm áp tình người”, ông Hiểu ví von. Còn ông Đinh Công Định, trưởng đoàn Ninh Bình gồm 22 người thì hồ hởi khoe những vết nám trên tay đã bay màu, chính ông cũng ngạc nhiên về điều này và đã livestream cho vợ ở nhà để khoe.
Ông Nguyễn Thăng Long cho biết, “khách” của Trung tâm là những cựu chiến binh đã trải qua những năm tháng ở chiến trường, bị phơi nhiễm chất độc da cam, hiện đang hưởng các chế độ cho nạn nhân chất độc da cam/dioxin, nhiều người đồng thời là thương bệnh binh, người có công tại các địa phương. Trung tâm còn nuôi dưỡng tại chỗ 20 nạn nhân chất độc da cam/dioxin là những người có hoàn cảnh khó khăn, không nơi nương tựa.
Bác sĩ Quách Thị Yến kể, có bệnh nhân là thương binh cụt chân, mỗi lần xông hơi là phải tháo chân giả. Đợt điều trị này, ông Nguyễn Văn Nhài ở Ninh Bình có 7 người con thì 4 người bị nhiễm chất độc da cam, bản thân ông ngoài nhiễm chất độc da cam vẫn còn mảnh đạn trong thận, gia cảnh khó khăn, khi đến Trung tâm, chân ông sưng phù to, đi phải dìu. Ông kể bị suy thận nhưng không đi viện điều trị mà chỉ mua thuốc về tự uống nên không đỡ, hai chân sưng to sụ. “Những trường hợp như vậy chưa đủ điều kiện đầu vào để bắt đầu liệu trình. Bác sĩ của Trung tâm phải điều trị cho chân giảm sưng rồi mới bắt đầu quá trình xông hơi giải độc”, bác sĩ Yến phân tích. Dù bắt đầu muộn hơn so với những người cùng đến nhưng tình trạng sức khỏe của ông Nhài đã tiến triển, chân bớt sưng và việc xông hơi giải độc đã giúp ông khỏe hơn, thần sắc sáng rạng hơn.
Ở một khu vực dành cho nữ, khi chúng tôi đến cũng là lúc kết thúc các ca xông. Bà Trần Thị Toàn, đến từ phường Tràng Thi, Ninh Bình gương mặt mướt mát mồ hôi nhưng lộ rõ vẻ phấn chấn. Bác sĩ Quách Thị Yến nhanh nhảu giới thiệu, bà Toàn là “khách quen” của Trung tâm, đã đến đây xông hơi giải độc 4 lần. Ngoài việc nhiễm chất độc da cam, năm 2016 bà Toàn còn phát hiện bị ung thư vú, đã phải phẫu thuật 3 lần để loại bỏ khối u. Năm 2018, khi chuẩn bị phẫu thuật lần thứ 4 thì ông Trần Việt, Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Nam Định khuyên bà nên thử đi xông hơi giải độc và trị liệu, vậy là bà gác lại việc phẫu thuật tìm đến Trung tâm thử. Không ngờ sau một liệu trình bà thấy tình hình sức khỏe cải thiện. Hiện nay hằng tháng bà chỉ lên Bệnh viện 108 lấy thuốc uống còn lại “trao gửi” cả vào Trung tâm.
 |
| Điều dưỡng Cao Thị Lan, dù cuộc sống còn nhiều vất vả nhưng vẫn hoàn thành tốt nhiệm vụ chăm sóc các nạn nhân trị liệu tại Phòng tập phục hồi chức năng của Trung tâm. Ảnh: TGCC |
Còn trường hợp của bà Trần Thị Bình, trước đây đã tìm sang Thái Bình xông hơi giải độc tại Trung tâm của tỉnh Thái Bình. Khi được giới thiệu đến Trung tâm, không những tham gia bà còn động viên các nạn nhân khác cùng đăng kí. Tuy là lần đầu tiên đến với Trung tâm nhưng bà Bình có những đánh giá rất tốt về tác dụng xông hơi giải độc, trị liệu cũng như tinh thần thái độ của đội ngũ phục vụ.
Sau ca xông, các cựu chiến binh vào phòng trực chuyên môn của bác sĩ Yến nhận khẩu phần dinh dưỡng được chia theo định lượng và ghi tên từng người cũng như nghe những lời dặn dò sử dụng. Thời gian còn lại trong ngày của họ sẽ tiếp tục nghỉ ngơi, ăn uống và tập tại phòng phục hồi chức năng hoặc áp dụng các phương pháp trị liệu khác dưới sự hướng dẫn của điều dưỡng viên Trung tâm.
Bà Trần Thị Toàn (người phụ nữ bị K vú đang trị liệu tại Trung tâm) nhập ngũ năm 1968 vào Đoàn 559, có thời gian tham gia chiến đấu tại chiến trường Lào, khu vực đèo Phu La Nhích, ngầm A Ki, Khăm Muộn thuộc Binh trạm 14, Đoàn 559. Bà bị thương hai lần, hiện là thương binh hạng 4, sau khi nghỉ hưu năm 2000 từ Công ty Kiến trúc 3 của ngành Đường sắt thì ốm lên ốm xuống. Bà nhớ lại những ngày ở chiến trường, có buổi sáng dậy thấy lá rừng rụng đầy, dày đến cả mét, anh chị em bảo nhau, chắc do sương muối nhiều, sau đó mới biết là do Mỹ rải chất độc triệt phá cây rừng để bộ đội hết nơi trú ẩn. Ngày ấy chưa ai ý thức được mức độ ảnh hưởng của loại chất độc rải xuống núi rừng khu vực đơn vị đang đóng quân. Sau này xuất ngũ chuyển ngành đi học đi làm, lấy chồng sinh con thì con quái vật ngầm ẩn trong cơ thể mới lộ mặt.
Còn bà Trần Thị Bình cũng là cựu binh 559, Sư 472, chiến đấu ở Savannakhet, Nam Lào. Cuối năm 1974 bà được đi học y tá để về phục vụ Chiến dịch Hồ Chí Minh. Đất nước giải phóng, bà chuyển ngành về làm Công ty kinh doanh tổng hợp Hà Nam Ninh, đến năm 1993 bà nghỉ hưu. Năm 2011, bà Bình bị ngứa toàn thân, đau đầu dữ dội, bà đi giám định và được kết luận nhiễm chất độc da cam. Bản thân bà Bình từ năm 2016 làm Chi hội trưởng Chi hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin phường Vân Giang, Ninh Bình. Gắn bó với công tác này mười năm, bà Bình đã đấu tranh, hỗ trợ chứng thực, giám định cho nhiều nạn nhân tại địa phương.
Ông Đinh Công Định là trưởng đoàn các nạn nhân da cam Ninh Bình đang trị liệu tại Trung tâm. Ông vốn là lính đặc công, sau khi trở về đã kinh qua nhiều vị trí công tác tại địa phương tỉnh Nam Định cũ. Đơn vị ông thuộc Quân khu miền Đông, đóng quân ở khu vực Lâm Đồng. Ông Định kể ông đã tham gia tất cả 137 trận đánh. Các vết thương rải rác trên cơ thể được ông “giới thiệu” lần lượt với tôi bằng một phong cách rất lính. Chỉ vào đùi ông nói “đây là trận đánh thị xã Phước Long”, bị đứt động mạch; chỉ xuống kheo ông lại nói “đây là trận đánh đường Ngô Đình Thục trong Chiến dịch Mậu Thân năm 1968, mảnh đạn vẫn còn trong đó”; chỉ lên ngực ông tiếp tục “đây là trận tham gia Chiến dịch Nguyễn Huệ, bị ở ngực, cách bờ tim trái 1cm, vẫn còn mảnh đạn”; chỉ lên trán ông lại tiếp “còn đây là bị mảnh đạn sượt qua”. Năm 1972, trong trận phục kích bắt sống Trưởng đoàn Bình định vốn đi học ở Mỹ về, ông bị đối phương đè xuống định đâm bằng dao găm, ông giơ tay chống đỡ, trong giây phút sinh tử đó đồng đội ông kịp yểm trợ, ông tuy được giải cứu kịp thời, thoát chết nhưng bị dao găm của địch cắt vào bắp tay đứt rất sâu.
Chiến trường gian khó không gì ông chưa trải, 6 tháng không một hột gạo, rừng có gì ăn nấy để tồn tại qua ngày, từ lá bép đến lá tàu bay, củ mài, đọt mây, củ nầm,... Nhưng sau tất cả, khi trở về, ký ức ám ảnh ông Định nhất lại là những rừng cây trơ trụi lá. Ngày ấy còn trẻ và tò mò, thấy máy bay phun sương ướt lá rừng ông còn lấy tay vê nếm thử. Thứ chất phun sương trong rừng chiến khu năm ấy sau này đã hành hạ ông cùng với những vết thương. Con trai ông, Đinh Bạch Hổ sinh năm 1980, từ khi sinh ra đã không bình thường, là nạn nhân da cam, mất hành vi dân sự. Anh Hổ kết hôn với một người cùng cảnh bị câm điếc và có hai đứa con. Sau đó anh Hổ lại ly hôn với vợ và lấy vợ mới có thêm hai người con nữa. Thế là hai người con với vợ đầu, vợ chồng ông Định lại phải nuôi cháu thay con. Cháu nội của ông cũng đã giám định nhiễm chất độc da cam, từng bị ung thư trung thất nhưng sống sót kì diệu, dù vậy, vì là thế hệ thứ ba nên chưa có chính sách áp dụng để hưởng các quyền lợi, nay cháu đã là sinh viên đại học.
Ông Hoàng Ngọc Hiểu là Phó Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam tỉnh Tuyên Quang chia sẻ, dù may mắn trở về sau chiến tranh nhưng những nạn nhân chất độc da cam mang nỗi đau khi bản thân bị nhiễm độc đã đành, điều khiến họ day dứt hơn đó là căn bệnh quái ác này đã di truyền sang con em họ, mỗi khi gia đình có một thành viên mới chuẩn bị chào đời là họ luôn canh cánh nỗi lo, liệu sinh linh bé nhỏ ấy có bình thường như những đứa trẻ khác hay không? Có lẽ đó cũng là mối day dứt lớn nhất đối với những người lính đi qua chiến tranh trở về mang trong người con quái vật da cam.
Không có tình thương không thể làm việc được ở đây. Đó là câu tôi đã nghe hơn một lần khi tiếp xúc với các bác sĩ, điều dưỡng và cán bộ Trung tâm Bảo trợ xã hội nạn nhân da cam/dioxin Việt Nam. Mỗi người một lí do đến với trung tâm, một khởi đầu khác nhau, ở những mốc thời gian khác nhau nhưng đều gặp nhau ở sự cảm thông, chia sẻ với các nạn nhân chất độc da cam.
 |
| Công tác khử trùng, vệ sinh khu vực xông hơi sau mỗi buổi xông của các nạn nhân. Ảnh: TGCC |
Bác sĩ Quách Thị Yến, một bác sĩ người Mường vốn phụ trách Phòng khám đa khoa Yên Bình thuộc Trung tâm y tế Thạch Thất, sau khi nghỉ hưu đã đầu quân về Trung tâm Bảo trợ xã hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin. Công việc ở đây không theo chuyên môn bác sĩ mà “đa năng” hơn nhiều, bao trùm sang cả những lĩnh vực, phận sự khác. Tuy là bác sĩ nhưng khi về Trung tâm chị Yến cũng phải học hỏi để “tự đào tạo lại mình” cho phù hợp với đòi hỏi công việc và đối tượng chăm sóc đặc thù tại đây. Trên bàn làm việc của chị Yến là cuốn cẩm nang sát sườn của L.Ron Hubbard Mỹ đã được dịch sang tiếng Việt có tựa đề Cơ thể trong sạch, tâm trí minh mẫn. Đây là cẩm nang cho việc xông hơi giải độc theo chương trình thanh lọc độc tố có hiệu quả của L.Ron Hubbbard, trong đó hướng dẫn kỹ lưỡng quy trình cần tuân thủ cùng những chú thích chi tiết cho đối tượng nhiễm chất độc da cam/dioxin.
Nhà chị Yến vốn ở Lương Sơn, Hòa Bình trước đây, khi còn nhỏ bộ đội hành quân qua vẫn vào nhà chị nên chị vốn gần gũi và rất quý những người lính. Khi lấy chồng chị lại có một người em chồng bị bại não phải chăm sóc hỗ trợ từ nhiều năm, chồng chị cũng là bác sĩ nay nghỉ hưu về quê Thái Bình ở để tiện chăm sóc người em này vì bố mẹ đều đã mất, vì thế chị rất thấu hiểu với những trường hợp thiếu may mắn và luôn trân trọng họ. Các bác cựu chiến binh khi cảm nhận được tình cảm, sự chân thành từ đội ngũ y bác sĩ thì rất quý, nhiều bác khi ra về đã làm thơ tặng trung tâm, ghi sổ lưu niệm cảm tưởng; nhiều bác khi trở lại trị liệu các lần sau còn mang quà quê lên cho chị em.
Hiện tại dù gia đình riêng ba chốn bốn nơi, nhà cách Trung tâm vài cây số, chồng thì đi làm tại một phòng khám ở Thái Bình để tiện chăm em gái ngồi xe lăn, các con đi làm ở Hà Nội thi thoảng mới về thăm, tuy vậy chị Yến vẫn thấy vui và hạnh phúc. Vui vì “cả xã hội chung tay chăm sóc các nạn nhân chất độc da cam, mình không có nguồn lực thì mình có nghề, mình còn sức khỏe mình đóng góp một chút công sức”.
Trong phòng điều dưỡng, hai nhân viên Dung và Ngân đang ngồi đóng từng loại thuốc vào các bao nilon để phát cho các nạn nhân. Điều dưỡng Hà Mỹ Dung, sinh năm 1994, là nhân viên quản lí chương trình xông hơi giải độc. Quê ở Tân Sơn, Phú Thọ, gắn bó với Trung tâm từ những ngày tuổi trẻ, khi chưa có gia đình Dung ở lại Trung tâm luôn, đến khi lấy chồng ở Ba Vì mới về nhà chồng. Đặc thù của phương pháp xông hơi giải độc diễn ra vào sáng sớm nên 6 giờ Dung đã phải có mặt để kiểm tra phòng xông và hướng dẫn các nạn nhân thực hiện đúng quy trình. Sau đó lại cùng đồng nghiệp ngồi đóng thuốc theo định lượng một ngày vào các túi nilon để phát cho bệnh nhân. Sau xông lại làm công tác khử trùng, vệ sinh phòng xông. Buổi chiều dành làm sổ sách, hoàn thiện hồ sơ. Bao năm rồi công việc cứ lặp đi lặp lại như thế.
Về đãi ngộ, ngày mới vào làm lương của Dung chỉ 3 triệu đồng, đến nay, sau 11 năm gắn bó với Trung tâm lương của cô mới lên được 4,4 triệu. Các nhân viên khác mức lương cũng tương tự. May mắn với Dung là hai vợ chồng ở cùng bố mẹ nên ông bà đỡ đần trông con giúp. Các nữ điều dưỡng, cán bộ, nhân viên khác như Nguyễn Thị An, Đỗ Thị Quỳnh, Cao Thị Lan, Trần Thị Ngân… cũng phải vượt qua những khó khăn của cuộc sống, có người phải đi làm xa 25 cây số, có người vẫn đang phải ở nhà thuê, có người phải gửi con về quê để ông bà cho đi học giúp… nhưng vượt lên tất cả họ vẫn gắn bó với Trung tâm vì môi trường công việc và vì cái tình với những bệnh nhân đặc biệt. Đồng lương thấp nhưng công việc lại rất đặc thù, môi trường đặc thù, đối tượng đặc thù, dù vậy, nhiều người vẫn gắn bó. Trung tâm lại là đơn vị ngoài công lập, vài năm gần đây cán bộ, nhân viên mới được đóng bảo hiểm xã hội. Khó khăn là vậy họ vẫn không một lời kêu ca phàn nàn.
Tại Trung tâm tôi đã gặp một cô gái đặc biệt, Vương Thị Quyên, một nạn nhân chất độc da cam hiện vừa là cán bộ phụ trách truyền thông vừa kiêm giáo viên dạy nghề của Trung tâm. Quyên đã trải qua một hành trình đáng khâm phục. Từ vùng quê Quảng Trạch, Quảng Trị, cô bị di nhiễm chất độc da cam từ bố, vốn là một cựu binh chiến đấu tại chiến trường miền Nam. Chiếc u sau lưng cứ ngày một lớn dần ảnh hưởng đến sức khỏe và khiến cô mặc cảm với chúng bạn, nhưng bằng nghị lực cô vẫn vượt lên nghịch cảnh, ham học và học giỏi. Quyên đã tốt nghiệp ngành Tin học Đại học Quảng Bình sau đó về làm việc tại Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin huyện Quảng Trạch năm 2012. Năm 2014 Quyên nhận được học bổng du học ngành Báo chí - Truyền Thông tại một trường Đại học ở Ấn Độ theo chương trình “Tìm kiếm tài năng nữ sinh trẻ”. Tốt nghiệp về nước, năm 2019 được sự quan tâm, giúp đỡ của Trung ương Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin cô được tiếp nhận về làm Văn thư kiêm Giáo viên dạy Tin học cho nạn nhân chất độc da cam tại Trung tâm.
Ngoài việc giảng dạy, Quyên còn tham gia nhiều chương trình, hoạt động, hội nghị, diễn đàn về phản đối chiến tranh, chống bom nguyên tử và hỗ trợ, giúp đỡ nạn nhân chất độc da cam như: Làm Đại sứ trong chương trình nhắn tin “Chung tay xoa dịu nỗi đau da cam” năm 2019 do Trung ương Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin phối hợp với Cổng thông tin điện tử nhân đạo quốc gia 1400 tổ chức; Hội nghị trực tuyến của Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam và Hội đồng chống bom A & bom H Nhật Bản tổ chức với chủ đề “Vì sao chúng ta phải phối hợp hỗ trợ nạn nhân chất độc da cam Việt Nam và đấu tranh đòi thủ tiêu vũ khí hạt nhân và các loại vũ khí hàng loạt” vào năm 2021. Quyên cũng được Trung ương Hội chọn làm nhân vật truyền cảm hứng trong chương trình “Thắp lửa niềm tin” phát động Tháng hành động “Vì nạn nhân chất độc da cam”, năm 2023. Cô cũng tham gia chương trình giao lưu “Viết tiếp câu chuyện hòa bình” do Tổ chức Tàu Hòa bình và Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam phối hợp với các đối tác nước ngoài tổ chức dịp 30/4/2025...
“Là người trong cuộc, nên tôi rất đồng cảm, thấu hiểu những nỗi đau mất mát, những khó khăn và tâm tư, nguyện vọng của các nạn nhân chất độc da cam. Tôi luôn nỗ lực tìm tòi, học hỏi và cố gắng truyền đạt lại cho những người cùng cảnh ngộ, với mong muốn, sau khi kết thúc khóa học nghề tại Trung tâm, trở về địa phương họ có thể tự lập, tìm được việc làm, tăng thêm thu nhập và có thể giúp đỡ được gia đình cũng như những nạn nhân chất độc da cam khác”, Vương Thị Quyên nói.
Hiện Trung tâm Bảo trợ xã hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin áp dụng xông hơi giải độc theo công nghệ L.Ron Hubbard của Mỹ. Nhờ sự tuân thủ nghiêm ngặt của liệu trình, nhiều bệnh nhân tại Trung tâm đã có tiến triển tốt về sức khỏe. Nhà văn, nhà báo Phạm Thành Long, nguyên Tổng Biên tập báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, vốn là bộ đội Trường Sơn và mắc căn bệnh tổn thương da do biến chứng từ nhiễm độc da cam/dioxin. Ông đã chữa trị tại nhiều bệnh viện lớn ở Hà Nội và Trung ương suốt mấy chục năm qua nhưng tình hình không cải thiện. Sau khi bị nhiễm Covid thì tình trạng bệnh của ông càng trở nên trầm trọng hơn. Tháng 8 năm 2024, ông bắt đầu thực hiện liệu trình xông hơi giải độc. Chỉ sau một tuần các tổn thương da đã bớt đỏ, các nốt sần lặn dần trên hai cánh tay, lưng và bụng. Kết thúc đợt điều trị, kết quả có chiều hướng tốt, nhất là các tổn thương ở đùi đã giảm tới 80%. Các vết sần dần lặn, da mềm lại, từ đó ông cũng giải phóng được việc hằng ngày phải bôi rất nhiều loại thuốc mỡ lên toàn thân. Hiện ông đang chờ để bước vào liệu trình thứ hai.
Bác sĩ Quách Thị Yến cho biết, một số nạn nhân do thể lực hoặc mức độ chịu nhiệt kém trước đây thường dễ bị sốc nhiệt phải cấp cứu. Rút kinh nghiệm, trung tâm đã sàng lọc đầu vào kĩ hơn, tư vấn cho nạn nhân xông hơi thời lượng phù hợp. Các trường hợp bị bệnh trọng như ung thư, đã đặt stent tim, suy thận, thiếu máu, hen phế quản… cần cẩn trọng và có những cảnh báo cần thiết. Trong quá trình xông nếu mệt các nạn nhân được khuyên nghỉ ra ngoài uống nước bổ sung canxi trước khi vào xông tiếp. Nhờ vậy, hiện nay tỉ lệ người phải hỗ trợ y tế khi xông hơi đã giảm đáng kể.
Cựu chiến binh Hoàng Ngọc Hiểu thay mặt đoàn nạn nhân chất độc da cam Tuyên Quang trước khi kết thúc đợt trị liệu ra về đã để lại những lời cảm nhận sâu sắc. Ông nói rằng được về với Trung tâm như về với gia đình.
Năm 2022, Chủ tịch và Ban lãnh đạo Tổ chức ABLE (Mỹ) đã đến thăm, tặng quà và kiểm tra, khảo sát, đánh giá kết quả quá trình thực hiện Chương trình khử độc tố bằng phương pháp xông hơi giải độc của L. Ron Hubbard cho nạn nhân chất độc da cam tại Trung tâm Bảo trợ xã hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam, đoàn đã ghi nhận những nỗ lực của Trung tâm trong việc duy trì nghiêm túc quy trình áp dụng cho các nạn nhân tại Việt Nam suốt thời gian qua và rất mừng trước những phản hồi tích cực từ đối tượng thụ hưởng.
Trung tâm Bảo trợ xã hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam thành lập năm 2014 và chính thức đi vào hoạt động năm 2016, là một đơn vị sự nghiệp ngoài công lập thuộc Trung ương Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam. Ba năm đầu Trung tâm được Hội hỗ trợ hoạt động, còn từ năm 2019 Trung tâm phải tự chủ tài chính, hoạt động hoàn toàn từ các nguồn tài trợ bởi cộng đồng.
Trong những năm qua Trung tâm đã nhận được những sự hỗ trợ quý giá từ các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước, đặc biệt là sự hậu thuẫn từ Bộ Quốc phòng. Đã có sự chung tay từ nước Mỹ, đã có những vị đại sứ, chính khách, doanh nhân các nước… đến chia sẻ với các nạn nhân. Đã có các bạn trẻ, những sinh viên đến từ nhiều quốc gia như Nepal, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ… đến thăm Trung tâm. Nhưng dường như chừng ấy vẫn còn chưa đủ. Hiện tại mỗi ngày một nạn nhân về trị liệu tại Trung tâm Bảo trợ xã hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam tiêu chuẩn ăn chỉ có 70 nghìn đồng, một con số quả là eo hẹp mà dù Trung tâm cố gắng đến mấy cũng khó lòng xoay xỏa bữa ăn được tốt hơn. Đó quả là điều đáng suy nghĩ.
Có một nhà báo Hàn Quốc đã tìm đến Trung tâm Bảo trợ xã hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin thăm các nạn nhân. Ông đã bày tỏ sự ăn năn vì nghĩ rằng năm xưa mình đã can dự vào cuộc chiến, gián tiếp làm nên số phận của những nạn nhân chất độc da cam nên đã cúi đầu xin lỗi họ. Có lẽ đó là hành động biểu tượng, một thái độ ứng xử để các bên cùng nhìn lại, làm nhiều hơn nữa những gì có thể nhằm xoa dịu nỗi đau da cam.
Tôi nhớ mãi những chia sẻ của đại biểu Vương Thị Quyên bên lề Đại hội điển hình tiên tiến “Vì nạn nhân chất độc da cam” lần thứ V diễn ra tại Hà Nội cuối tháng 5 năm 2026: “Chúng tôi mong muốn, tiếp tục nhận được sự ủng hộ của các tầng lớp nhân dân ở trong nước, ngoài nước và bạn bè quốc tế để công lí được tôn trọng và thực thi; đồng thời nhận được sự chung tay, giúp đỡ nhiều hơn của xã hội và bạn bè quốc tế để nạn nhân chất độc da cam vơi bớt nỗi đau về thể xác và tinh thần, để không ai bị bỏ lại phía sau.”
Cần lắm những bàn tay chung sức chung lòng để mỗi nạn nhân chất độc da cam dù ở đâu, là thế hệ F0 hay F1, F2 đều được sống trong vòng tay yêu thương, để họ tin rằng luôn có những điều tốt đẹp tồn tại trong cuộc sống này.
