Từ việc cải tạo không gian tiếp dân, đồng bộ hóa dữ liệu và thủ tục, đến nâng cao năng lực số cho đội ngũ cán bộ công chức – mọi thay đổi đều hướng đến một đích chung: phục vụ người dân tốt hơn. Ninh Bình đang từng bước chuyển hóa từ “giải quyết thủ tục” sang “đồng hành cùng công dân”.

Trong bức tranh toàn cảnh của cải cách hành chính quốc gia, Ninh Bình đang nổi lên như một điểm sáng ở vùng đồng bằng Bắc Bộ. Không phô trương, không ồn ào, nhưng từng bước đi đều chắc chắn, quyết liệt và được dẫn dắt bởi tư duy lấy người dân làm trung tâm. Đó là hành trình xây dựng một nền hành chính không chỉ số hóa mà còn thân thiện, không chỉ hiệu quả mà còn hiểu dân, gần dân.

Ninh Bình đang từng bước chuyển hóa từ “giải quyết thủ tục” sang “đồng hành cùng công dân”. Hình ảnh minh họa. Nguồn THNB

Năm 2024, chỉ số SIPAS của tỉnh – thước đo mức độ hài lòng của người dân đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính – đạt hạng 14/63 tỉnh, thành, tăng 14 bậc so với năm 2023. Đây không đơn thuần là một con số thành tích, mà phản ánh sự chuyển biến sâu rộng từ tư duy quản trị đến hành động cụ thể.

Tại xã Văn Phú (huyện Nho Quan), chính quyền đã cải tạo toàn bộ không gian Bộ phận Tiếp nhận và Trả kết quả: mở rộng diện tích, trang bị máy tính cấu hình cao, máy in đa năng, kết nối mạng ổn định. Đặc biệt, người dân có thể tra cứu thủ tục hành chính bằng QR code – một cải tiến nhỏ nhưng mang lại hiệu quả lớn trong tiếp cận thông tin. Nhiều thủ tục liên thông được xử lý hoàn toàn tại Bộ phận một cửa, kể cả các thủ tục do ngành công an phụ trách.

Sau khi Tỉnh ủy ban hành Nghị quyết 01-NQ/TU ngày 20/4/2021, Ninh Bình triển khai đồng bộ mô hình chính quyền số trên nền tảng chính quyền điện tử. Đến nay: Tỷ lệ văn bản điện tử ký số tại các cấp đều vượt 95%, riêng cấp tỉnh đạt 97,5%. Các hệ thống trọng yếu như eOffice, LGSP, thư điện tử công vụ, SSO, hội nghị trực tuyến đều được tích hợp, đảm bảo hoạt động liên tục trong quá trình sắp xếp lại địa giới hành chính. Hệ thống báo cáo điện tử đã kết nối với Văn phòng Chính phủ, giúp tiết kiệm hàng nghìn giờ xử lý văn bản, chi phí in ấn và di chuyển.

Sự kiện sáp nhập các đơn vị hành chính vào đầu năm 2025 là một thử thách về mặt kỹ thuật và tổ chức. Tuy nhiên, Văn bản số 431/UBND-VP6 ngày 28/4/2025 đã kịp thời yêu cầu rà soát, cấu hình lại toàn bộ hệ thống dữ liệu liên quan, đảm bảo tính thống nhất, an toàn, liên tục và không gián đoạn bất kỳ dịch vụ hành chính nào.

Để xây dựng một nền hành chính hiện đại, Ninh Bình không bỏ qua yếu tố then chốt: con người. Trong năm 2024, tỉnh đã tổ chức 43 lớp đào tạo chuyển đổi số cho hơn 1.800 lượt cán bộ, công chức, viên chức. Ngoài ra, toàn tỉnh hiện có 744 cán bộ chuyên trách hoặc kiêm nhiệm công nghệ thông tin và chuyển đổi số, đảm bảo hỗ trợ kỹ thuật tại cả 3 cấp: tỉnh, huyện, xã.

Bên cạnh đó, tổ công nghệ số cộng đồng với hơn 1.679 tổ và 8.529 thành viên đang đóng vai trò như những “trợ lý số” sát dân nhất. Tại xã Quỳnh Lưu, ông Trần Văn Lập – tổ trưởng tổ công nghệ số – cho biết, nhóm của ông thường xuyên hướng dẫn người cao tuổi dùng điện thoại thông minh, cài đặt VNeID, truy cập cổng dịch vụ công và thanh toán không tiền mặt.

Không đợi đến khi trở thành thành phố thông minh, nhiều địa phương nông thôn của Ninh Bình đã chủ động ứng dụng công nghệ vào phục vụ dân sinh. Ở xã Yên Hòa (huyện Yên Mô), người dân giờ đây có thể khám chữa bệnh từ xa, làm thủ tục hộ tịch trực tuyến, đối thoại với lãnh đạo xã qua mạng, góp ý qua app điện thoại thay vì phải đến trụ sở UBND.

Đến cuối năm 2024, Ninh Bình đã tiếp nhận hơn 43.000 hồ sơ dịch vụ công trực tuyến, riêng 4 tháng đầu năm 2025, số hồ sơ không giấy tờ lên tới 42.829 hồ sơ, chiếm hơn 96%. Đây là một minh chứng rõ ràng cho việc hành chính số đang thực sự đi vào đời sống thường ngày của người dân.

Chuyển đổi số trong lĩnh vực hành chính không chỉ là câu chuyện về nền tảng công nghệ. Đó là một cuộc chuyển mình toàn diện từ trong tư duy, thói quen, kỹ năng đến cách tiếp cận người dân. Từ việc bố trí lại không gian tiếp dân, đồng bộ hóa dữ liệu, đến việc đào tạo cán bộ và tổ chức lớp học số cho người cao tuổi – tất cả đang tạo nên một nền hành chính không chỉ hiệu quả, mà còn nhân văn.

Với Ninh Bình, hành trình ấy không dừng ở “cải cách” mà đang dần trở thành văn hóa quản trị công, nơi chính quyền không chỉ làm đúng – mà còn làm hay và làm gần dân. Đó chính là mô hình hành chính thân thiện, hiện đại – một hình mẫu có thể tham khảo cho nhiều địa phương khác trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia.

Trong bối cảnh cả nước đang thúc đẩy xây dựng Nhà nước số, xã hội số, nền kinh tế số, thì bài học từ Ninh Bình là một minh chứng quan trọng: cải cách hành chính không thể tách rời khỏi công nghệ, và công nghệ không thể tách rời khỏi yếu tố con người. Chỉ khi công chức, viên chức thực sự coi “phục vụ” là sứ mệnh, và được trang bị năng lực cần thiết, thì hành chính công mới có thể bước tới giai đoạn “hành chính số” một cách vững chắc.

Từ không gian tiếp dân được cải tạo, nền tảng dữ liệu được đồng bộ, đến sự thay đổi về thái độ của đội ngũ thực thi – tất cả tạo nên một nền hành chính thân thiện, hiện đại và gần dân. Và chính điều đó đang góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững cho Ninh Bình trong thời kỳ mới.