Chuyên đề

Cao Duy Sơn: Từ chú cầy hương đến chàng gấu rừng già

Việt Thắng
Hội nhà văn VN 17:25 | 26/04/2026
Baovannghe.vn - Sáng ngày 25/4, tại Tạp chí Văn nghệ Quân đội, số 4, Lý Nam Đế, Hà Nội, nhóm Văn trẻ dân tộc – miền núi cùng nhà văn Cao Duy Sơn đã tổ chức buổi ra mắt và tọa đàm tập truyện ngắn Truyện ngắn Cao Duy Sơn vào đúng dịp sinh nhật lần thứ 70 của ông.
aa

Tham dự buổi ra mắt sách có nhà văn Nguyễn Bình Phương, Ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, Tổng Biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội; nhà văn Phùng Văn Khai, Phó Tổng Biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội, gia đình nhà văn Cao Duy Sơn cùng đông đảo các nhà văn, nhà thơ, nhà LLPB văn học, độc giả yêu mến và quan tâm tới các tác phẩm của nhà văn Cao Duy Sơn.

Nhà văn Nguyễn Bình Phương chia sẻ về nhà văn Cao Duy Sơn tại buổi ra mắt sách. Ảnh: V.T
Nhà văn Nguyễn Bình Phương phát biểu tại buổi ra mắt sách. Ảnh: V.T

Sinh ra tại thị trấn Cô Sầu (Trùng Khánh, Cao Bằng), nhà văn Cao Duy Sơn bước vào con đường văn chương từ những năm tám mươi của thế kỷ trước. Từ truyện ngắn đầu tiên Dưới chân núi Nục Vèn (1984) cho đến nay, hành trình sáng tác hơn bốn thập niên của ông đã mang đến nhiều thành tựu xuất sắc, với sáu cuốn tiểu thuyết: Người lang thang (1992), Cực lạc (1995), Hoa mận đỏ (2004), Đàn trời (2006), Chòm ba nhà (2009), Biệt cánh chim trời (2015); cùng sáu tập truyện ngắn: Những chuyện ở lũng Cô Sầu (1999), Những đám mây hình người (2002), Hoa bay cuối trời (2008), Ngôi nhà xưa bên suối (2009), Người chợ (2010), Non cao rừng thẳm (2020) cho thấy ý thức lao động nghệ thuật lặng lẽ mà quyết liệt, với những sáng tác giàu chất trữ tình mà vẫn không tách rời hiện thực đời sống. Văn chương Cao Duy Sơn luôn hướng về những con người bình dị của miền đất Cô Sầu với tất cả sự thấu hiểu và trân trọng.

Nhà văn Cao Duy Sơn từng đoạt các giải thưởng văn học khu vực, rồi ở tầm quốc gia và quốc tế như: Giải nhì Hội Hữu nghị Việt - Nhật (1993) cho tiểu thuyết Người lang thang; Tặng thưởng Hội Nhà văn Việt Nam (1999) cho tập truyện ngắn Những chuyện ở lũng Cô Sầu; Giải B của Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam (1999) cho Những đám mây hình người; Giải A của Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam (2007) cho tiểu thuyết Đàn trời; Giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam (2008) và Giải thưởng Văn học ASEAN (2009) cho tập truyện ngắn Ngôi nhà xưa bên suối; Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật năm 2017 cho cụm tác phẩm Đàn trờiNgôi nhà xưa bên suối... Những dấu mốc ấy cho thấy sự lan tỏa của một tiếng nói văn chương khởi đi từ miền núi nhưng dần vươn tới những không gian rộng lớn hơn trong đời sống văn học.

Chia sẻ với các đồng nghiệp và các nhà văn trẻ về phòng cách sáng tác, về chuyện nghề tại buổi ra mắt sách, nhà văn Cao Duy Sơn đã kể những câu chuyện vui trong quá trình sáng tác các tác phẩm của mình, và ông cũng cho biết:… phần lớn, các tác phẩm của ông được khơi nguồn từ chính mảnh đất Cô Sầu - nơi lưu giữ ký ức tuổi thơ, phong tục tập quán, tiếng nói và đời sống tinh thần của cộng đồng người Tày. Đối với ông, viết văn dường như cũng là một cách “trả nợ quê hương”, lưu giữ và truyền đi những giá trị văn hóa…

Cao Duy Sơn: Từ chú cầy hương đến chàng gấu rừng già
Nhà văn Cao Duy Sơn chia sẻ về những sáng tác của mình tại buổi ra mắt sách. Ảnh: V.T

Tại buổi ra mắt sách, nhà văn Trung Trung Đỉnh cho biết: “Tôi thích đọc văn Cao Duy Sơn… từ những tác phẩm đầu tiên, tôi hình dung ông giống như một chú cầy hương của rừng già hoang dã… Văn Cao Duy Sơn giàu hình ảnh, giàu chất say của người say thiên nhiên. Càng đọc những tác phẩm gần đây của anh, mỗi ngày một khúc triết hơn, từng trải hơn… và tôi nhận thấy Cao Duy Sơn đã lột xác từ chú cầy hương và trở thành chàng gấu của rừng già…”.

Cao Duy Sơn: Từ chú cầy hương đến chàng gấu rừng già
Nhà văn Trung Trung Đỉnh phát biểu tại buổi ra mắt sách. Ảnh: P.V

Cũng tại buổi ra mắt sách, một số nhà văn, nhà thơ và nhà LLPB văn học đã nêu những ý kiến xác đáng nhận xét về những tác phẩm của nhà văn Cao Duy Sơn, như nhà văn Vũ Xuân Tửu, nhà thơ Vàng A Giang, nhà văn Uông Triều…

Cao Duy Sơn: Từ chú cầy hương đến chàng gấu rừng già
Nhà văn Uông Triều tại buổi ra mắt sách.
Nhà thơ Vàng A Giang. Ảnh: V.T
Nhà thơ Vàng A Giang. Ảnh: V.T

Khép lại tọa đàm và ra mắt sách, nhà văn Nguyễn Bình Phương nhận định: Cao Duy Sơn đã đi một hành trình dài, bền bỉ và vững chắc; văn chương của ông lặng lẽ chưng cất trải nghiệm đời sống thành những câu chuyện giàu tình người, để từ vùng phên giậu Tổ quốc, giá trị nhân văn lan tỏa và bền lâu trong lòng bạn đọc.

Một buổi chiều tháng Tám ở triển lãm văn học

Một buổi chiều tháng Tám ở triển lãm văn học

Baovannghe.vn - Nhưng đâu đó giữa một buổi chiều tháng Tám rất dài, những điều bình thường bỗng trở nên mong manh một cách lạ lùng, như thể ngày hôm ấy đã bắt đầu biến thành ký ức ngay cả khi nó còn chưa kết thúc...
Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục

Baovannghe.vn- Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 33/CT-TTg ngày 14/8/2026 về tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục.
Chính thức thông qua 5 chính sách của Luật về văn bản quy phạm pháp luật

Chính thức thông qua 5 chính sách của Luật về văn bản quy phạm pháp luật

Baovannghe.vn - Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 227/NQ-CP ngày 13/8/2026 thông qua 5 chính sách của Luật về văn bản quy phạm pháp luật.
Một lời khuyên, một bước ngoặt

Một lời khuyên, một bước ngoặt

Baovannghe.vn - Tuổi thơ tôi cùng bạn bè lấy rừng xanh làm bạn. Nói là chơi hay lao động đều đúng. Rừng cho những con suối, bền bỉ, róc rách vui hơn, khi chúng tôi ngược tìm bắt cá cờ, xúc những con tép đen rêu, bắt những con cua đá ẩn mình trong hang cạn.
Chuyện tình bên dòng sông Long Đại. Truyện ngắn của Nguyễn Đại Duẫn

Chuyện tình bên dòng sông Long Đại. Truyện ngắn của Nguyễn Đại Duẫn

Baovannghe.vn- Làng Long Đại những năm bom đạn giặc Mỹ là nơi “tọa độ lửa” của máy bay và pháo hạm. Ban ngày máy bay quần thảo, ban đêm pháo sáng trắng cả dòng sông. Chúng phát hiện được mục tiêu là ném bom tới tấp. Khi pháo cao xạ của ta bắn lên, chúng đạp cho hết số bom rồi tháo chạy ra biển