Diễn đàn lý luận

Những tiếp cận xuyên ngành từ Phê bình sinh thái đến Điện ảnh sinh thái

Thảo Vy
Lý luận phê bình 10:50 | 21/05/2026
Baovannghe.vn - Tọa đàm “Từ phê bình sinh thái đến điện ảnh sinh thái tại Việt Nam: Những tiếp cận xuyên ngành” trong khuôn khổ Tuần lễ Khoa học xã hội và Nhân văn đã trả lời cho câu hỏi về phát triển bền vững và tương lai văn hóa của cộng đồng.
aa

Theo đó, tại hội thảo, các đại biểu, diễn giả đã tập trung thảo luận, làm rõ mối quan hệ Từ phê bình sinh thái đến điện ảnh sinh thái tại Việt Nam để thống nhất nhận định: việc kết nối từ phê bình sinh thái đến điện ảnh sinh thái không chỉ là sự lựa chọn học thuật mới mẻ, mà còn thể hiện tinh thần trách nhiệm xã hội của người nghiên cứu văn học - nghệ thuật trước các vấn đề môi trường, phát triển bền vững và tương lai văn hóa của cộng đồng.

Những tiếp cận xuyên ngành từ Phê bình sinh thái đến Điện ảnh sinh thái
Tọa đàm đã trả lời cho câu hỏi về phát triển bền vững và tương lai văn hóa của cộng đồng.

Ghi nhận từ BTC, các tham luận được gửi và trình bày trực tiếp tại hội thảo có phạm vi trải rộng trên nhiều đối tượng nghiên cứu - từ văn học Việt Nam, đến văn học Đông Á; điện ảnh Việt Nam, điện ảnh Hollywood, điện ảnh Nhật Bản...Đặc biệt, các số liệu, mệnh đề luận giải đều dựa trên sự nghiên cứu vận dụng nhiều hệ hình lý thuyết mới như phê bình sinh thái, nữ quyền sinh thái, mỹ học sinh thái, nghiên cứu liên loài, nghiên cứu ký ức và nghiên cứu văn hóa thị giác… nhằm làm nổi bật tính chất xuyên ngành ngày càng rõ nét của nghiên cứu nhân văn hiện nay. Đồng thời, phản ánh sự vận động tích cực của giới nghiên cứu trẻ trong việc đưa khoa học nhân văn Việt Nam hội nhập với các xu hướng nghiên cứu quốc tế đương đại.

Thực tế cho thấy, các vấn đề môi trường hiện diện ngày càng rõ trong văn học và điện ảnh Việt Nam, không chỉ như một chủ đề thời sự mà còn như một “điểm bùng phát tự sự” của nghệ thuật đương đại khi những đe dọa từ Biến đổi khí hậu, những nguy cơ an ninh phi truyền thống đang làm suy kiệt, đứt gãy hệ sinh thái... thì văn học, nghệ thuật trong đó có điện ảnh đang tìm cách kể lại câu chuyện về con người trong mối quan hệ với thế giới tự nhiên, từng bước kiến tạo một cảm quan mới về tự nhiên và đời sống sinh thái.

Tuy nhiên, để có một cách tiêp cận xuyên ngành giữa phê bình sinh thái và điện ảnh sinh thái thì một hệ thống phê bình sinh thái mang tính bản địa phải được định hình và phát triển. Phê bình sinh thái không chỉ dừng ở lời cảnh báo về môi trường, mà còn là hành trình nhìn lại vị trí của con người trong thế giới tự nhiên. Qua văn học và điện ảnh, những vấn đề sinh thái được tiếp cận bằng ký ức, cảm xúc và trải nghiệm, để từ đó khơi gợi một cách sống hài hòa hơn với tự nhiên… Đây cũng là quản điểm được thống nhất tại tọa đàm, góp phần khẳng định vai trò của khoa học xã hội và nhân văn trong việc kiến tạo nhận thức xã hội, nuôi dưỡng ý thức sinh thái và phát triển văn hóa bền vững trong cả hiện tại và tương lai.

Người trọn vẹn với đất, trọn tình với thơ

Người trọn vẹn với đất, trọn tình với thơ

Baovannghe.vn - Trong đời sống chính trị, văn hóa, văn nghệ của vùng đất Tổ Phú Thọ, đồng chí Nguyễn Hữu Điền là một chân dung đặc biệt.
Vì sự hưng thịnh của đất nước

Vì sự hưng thịnh của đất nước

Baovannghe.vn- Về mặt lịch sử, kinh tế tư nhân ra đời, tồn tại và phát triển trước cả khi xuất hiện nhà nước và kinh tế nhà nước. Nó tạo ra đại bộ phận hàng hóa và dịch vụ cho cả xã hội, phát triển thúc đẩy và vận hành toàn bộ nền kinh tế. Thực tiễn hầu hết các nước phát triển có nền kinh tế thị trường hiện nay đã chứng minh cho nhận định đó.
Một mùa pơ lang nở. Truyện ngắn của Nguyễn Bá Thuyết

Một mùa pơ lang nở. Truyện ngắn của Nguyễn Bá Thuyết

Baovannghe.vn- Tháng tư lại về. Những triền rừng Tây Nguyên bừng lên sắc đỏ rực của hoa pơ lang. Những cánh hoa dày, đỏ như lửa, nở bừng rồi lặng lẽ rơi xuống, phủ kín lối đi, phủ kín cả ký ức.
Những thước phim chạm đến trái tim

Những thước phim chạm đến trái tim

Baovannghe.vn- Diễn ra từ ngày 18 đến ngày 26/9/2026, Liên hoan Phim tài liệu châu Âu - Việt Nam lần thứ 16 là một trong những sự kiện văn hóa điện ảnh thường niên được mong đợi hằng năm. Sự kiện là một nhịp cầu văn hóa ý nghĩa giữa Việt Nam và các quốc gia châu Âu; khẳng định điện ảnh tài liệu trở thành sợi dây kết nối những tâm hồn đồng điệu.
AI và thách thức trong đào tạo nghệ thuật

AI và thách thức trong đào tạo nghệ thuật

Baovannghe.vn - Hội thảo khoa học cấp quốc gia Giáo dục văn hóa nghệ thuật trong bối cảnh chuyển đổi số và phát triển công nghiệp văn hóa, diễn ra ngày 18/9 tại Trường Đại học Văn hóa Thành phố Hồ Chí Minh đã góp phần trả lời câu hỏi: khi máy móc ngày càng làm được nhiều việc hơn, nhà trường sẽ đào tạo con người như thế nào để không chỉ biết sử dụng công cụ mà còn biết mình muốn nói gì với cuộc đời?