Sáng tác

Vẫn mơ thấy hoa đào. Tản văn của Lê Hà Ngân

Lê Hà Ngân
Tản văn 14:37 | 11/02/2026
Baovannghe.vn - Có bao nhiêu loài hoa lên ngôi khi Tết về nhưng người xứ Bắc yêu chuộng hoa đào. Các cụ xưa đã bảo: hoa đào đuổi được gió độc, đuổi được tà khí.
aa

Với riêng tôi, cây đào đong đầy kỷ niệm. Những nụ sắc hồng lưu giữ bao yêu thương ngày còn bé. Tôi vẫn đi giữa cả một rừng hoa ngờm ngợp, trong xôn xao những mời chào đon đả, như gấp gáp đẩy xuân về, mà vẫn chỉ thấy trống trải. Bởi thiếu cái dáng lưng còng còng, trầm trầm nghĩ ngợi của bố tôi. Kìa xa xưa, trong phiên chợ hoa ngày Tết, người đang chăm chú nghiêng nghiêng bên một chậu đào dường như để xem cái thế cây đẹp đến cỡ nào. Tôi vẫn quen nhìn mãi quanh chợ, tìm giữa những đôi mắt lóng lánh tình tang của trai thanh gái lịch dẫn nhau đi chơi xuân, dẫu tôi vẫn biết không thể tìm đâu đuôi mắt chân chim lặng lẽ sáng lên nét hào hoa của bố nữa. Và giữa bao áo quần khoe màu khoe dáng, cứ nhớ chiếc áo len kín cổ màu nâu của bố loáng thoáng trong khu chợ đỏ rực hoa đào.

Vẫn mơ thấy hoa đào. Tản văn của Lê Hà Ngân
Hoa đào. Nguồn pinterest

Ngày ấy, quê tôi chưa có đào bích màu hồng thẫm mà sai quả, không có đào bạch màu trắng kiêu sa, đào thất thốn đỏ thẫm uốn thế trong chậu, dẫu vẫn có đào phai hồng nhạt phơi e ấp mỗi xuân về. Chiều cuối năm tôi thường ra chợ trông hàng tranh cho bố để bố tới hàng hoa mua một cành đào phai về chơi tết.

Cành đào bố chọn không cần to nhưng phải sù sì rêu mốc, nhiều nụ, có thế, và có hậu. Bố mỉm cười giảng giải cho con gái. Tôi bé tí chẳng hiểu được nhiều nhưng thấy trong đôi mắt người một nụ cười vui ẩn ý và hiền từ, như lấp lánh của những cánh hoa đào nhuận sắc cho gió cuối đông.

Những cánh hoa hàm tiếu chiều cuối năm bung nở vào sáng mùng Một khiến em gái tôi thích thú, hồ hởi lắm. Nó ngắm say sưa và quanh quẩn bên chậu đào... Những nụ hoa ngày ngày theo nhau nở bừng, càng nở rộ đến giữa tháng giêng, nhưng em gái tôi cứ níu tay bố không cho bứng cây đào từ chậu đào ra vườn.

Những cánh hoa tàn dần, và từ đài hoa đậu lên những quả đào nhỏ xíu càng khiến em gái tôi hào hứng ra mặt. Nó thì thầm quanh chậu đào, mắt ngời sáng.Từ em tôi như dâng lên cả một mùa xuân...

Cánh đào năm xưa giờ hẳn đã tàn phai ở kiếp khác. Mùa xuân mới lại về. Hoa vẫn lên ngôi. Nào những chậu quất vàng tươi no tròn, lá xanh mướt, sum suê trong bao gia đình khá giả, ngay từ những ngày Một, Chạp... Nào những cành đào Sa Pa đem về đây bày khắp chợ hoa... Mùa xuân bây giờ, có vẻ như hoa mới cỏ lạ tứ phương dồn cả về đây. Thú chơi đã theo thời đa phương hóa.

Suốt nhiều năm, tôi giữ cho mình thói quen thưởng đào kiểu riêng. Vào dịp gần Tết, áng chừng khoảng một tháng nữa đào mới vào độ chín, tôi lại tìm một buổi chiều thư thả, chạy xe vòng quanh những vườn đào ngan ngát. Khi ấy là khi những cánh hồng sắc truyền đời chưa mở, còn nguyên hứa hẹn mãn khai, còn nguyên e ấp chúm chím, hàm tiếu niêm phong ngàn vạn lời bí mật. Và tôi đã nhớ thương cái mảnh mai ăm ắp xuân của đào từ đó. Để rồi cứ ngó nghiêng đoán già đoán non kiếp đào qua từng thân từng cành, dưới đôi tay ươm trồng tỉa vóc của người trồng đào.

Miên man chợ hoa đào ngày Tết, thấy sao mà cuống quýt khó tả trước ngàn vạn cánh mơn man hứa hẹn gió xuân sắp về. Thấy mình thật phàm tục trước từng cánh từng nụ đào đang hồn nhiên khoe sắc. Chắc chắn, chẳng có gì thú vị hơn khi một mình mình đối diện với nhân gian, với thấp thoáng bóng giai nhân qua từng hồng phai trước mắt.

Lại nhớ câu chuyện bố kể về một anh học trò nghèo, ngày xưa. Nhà nghèo quá, Tết chẳng có gì, sáng mùng Một, bổ quả Kỳ đà, viết một câu thơ: Sáng mùng Một mở múi giang san. Và năm ấy anh học trò nghèo đỗ đạt hiển vinh.

Tết này bố không về, không còn khề khà kể những câu chuyện trường ốc khoa bảng cho chúng tôi nghe như bao nhiêu mùa xuân trước. Chợ hoa vẫn tươi, còn thêm rực rỡ, nhưng tôi, tôi chỉ nhớ xa xăm và kiêu kì về bố - người nghệ sĩ già hào sảng, mỗi năm trầm ngâm đón Tết, tinh tế đến giản dị trong cái mơ màng chộn rộn tiết xuân.

Tôi đứng giữa ngày chớm xuân, giữa trời nồng nàn hơi Tết. Mưa xuân rây bột lộc lên áo khách du xuân. Những phấn mưa se lạnh của đất trời đậu lại trên nụ đào phong kín như thầm thĩ bao điều tốt lành nhắn gửi. Có ai đó chen qua vai tôi, giành mua một chậu đào cao lớn, hoa nở bung từng cánh, đỏ rực cả một góc trời. Tôi vẫn nhớ và lại nhớ khôn nguôi màu áo nâu của bố, văng vẳng với câu Kiều: “Trước sau nào thấy bóng người...”

Người ta vẫn nhớ Tết khi Tết chưa về. Người ta vẫn mong Tết khi Tết vừa qua. Vẫn thèm Tết khi một sáng ngủ dậy, vừa mơ thấy đầy hoa đào.

Họa sĩ trẻ Hoàng Long Hải ra mắt triển lãm cá nhân mới

Họa sĩ trẻ Hoàng Long Hải ra mắt triển lãm cá nhân mới

Baovannghe.vn - Ngày 12/3 tới đây, tại Gate Gate Gallery (230/18 Pasteur, phường Xuân Hoà, TP HCM), họa sĩ trẻ Hoàng Long Hải sẽ ra triển lãm cá nhân lần thứ 2 của với tên gọi Intermission - Nơi này… nơi kia.
Hơn 300 tư liệu sách, báo về lịch sử Quốc hội Việt Nam được trưng bày tại Thư viện Hà Nội

Hơn 300 tư liệu sách, báo về lịch sử Quốc hội Việt Nam được trưng bày tại Thư viện Hà Nội

Baovannghe.vn - Hướng tới bầu cử đại biểu Quốc hội Khóa XVI, đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, Trung tâm Văn hóa và Thư viện Hà Nội tổ chức trưng bày sách, báo với chủ đề Quốc hội Việt Nam trong tiến trình đổi mới đất nước.
Hà Nội triển khai nhiều hoạt động hưởng ứng Ngày Quốc tế Hạnh phúc

Hà Nội triển khai nhiều hoạt động hưởng ứng Ngày Quốc tế Hạnh phúc

Baovannghe.vn - Hưởng ứng Ngày Quốc tế Hạnh phúc 20/3, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội triển khai nhiều hoạt động tuyên truyền, vận động và gắn kết cộng đồng với chủ đề Hạnh phúc cho mọi gia đình
Trước ngày hội lớn: Nghệ sĩ và trách nhiệm công dân

Trước ngày hội lớn: Nghệ sĩ và trách nhiệm công dân

Cả nước đang rộn ràng hướng về ngày bầu cử, và không khí ấy cũng lan tỏa trong đời sống văn hóa nghệ thuật. Không chỉ gắn bó với ánh đèn sân khấu hay những vai diễn quen thuộc, nhiều văn nghệ sĩ còn ý thức rõ trách nhiệm công dân của mình. Với họ, mỗi lá phiếu không chỉ là một sự lựa chọn, mà còn là sự gửi gắm niềm tin và kỳ vọng vào những người sẽ đại diện cho tiếng nói, nguyện vọng của nhân dân trong nhiệm kỳ mới.
Khai mạc trưng bày “Quốc hội Việt Nam trong tiến trình đổi mới đất nước”

Khai mạc trưng bày “Quốc hội Việt Nam trong tiến trình đổi mới đất nước”

Baovannghe.vn - Trong các ngày từ ngày 10 đến 20/3, Trung tâm Văn hóa và Thư viện Hà Nội tổ chức trưng bày sách, báo với chủ đề “Quốc hội Việt Nam trong tiến trình đổi mới đất nước”.