Đây là nội dung đã PGS.TS Trần Hoài Anh (Trường Đại học Văn hoá TP.HCM) đề cập đến tại chuyên đề bàn về “Cơ hội mới để lan toả giá trị văn hoá Việt” từ phê bình nghệ thuật số và truyền thông đa phương tiện, tại lớp bồi dưỡng “Văn học, nghệ thuật Việt Nam với việc phát huy bản sắc dân tộc trong xây dựng và phát triển các ngành công nghiệp văn hoá”, do Hội đồng Lý luận phê bình TƯ tổ chức.

PGS.TS Trần Hoài Anh trình bày chuyên đề

Tại chuyên đề, đứng ở góc độ phê bình, PGS.TS Trần Hoài Anh nhận định, nghệ thuật số thường có tính tương tác cao hơn so với nghệ thuật truyền thống, vì thế, việc đánh giá sự tương tác giữa tác phẩm và người xem là một yếu tố quan trọng.

Theo ông, các nền tảng mạng xã hội và các kênh truyền thông trực tuyến giúp văn hóa Việt Nam được quảng bá rộng rãi, vượt khỏi biên giới quốc gia để đến với thế giới. Văn hóa Việt Nam có thể giới thiệu qua nhiều hình thức đa dạng như video, hình ảnh, âm thanh, nội dung tương tác, giúp thu hút sự chú ý và truyền tải thông tin một cách hiệu quả và hấp dẫn. Việc công dân Việt Nam tham gia sáng tạo và chia sẻ các nội dung văn hóa trên môi trường số góp phần lan tỏa tinh thần yêu nước, tự hào về nguồn cội và các giá trị truyền thống.

Nhìn nhận truyền thông đa phương tiện có thể góp phần quan trọng trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, đặc biệt là các di sản văn hóa phi vật thể, thông qua việc số hóa và chia sẻ các tài liệu, hình ảnh, âm thanh, video. PGS.TS Trần Hoài Anh cho rằng các sản phẩm truyền thông đa phương tiện có thể sử dụng để quảng bá du lịch văn hóa, thu hút du khách quốc tế đến trải nghiệm và khám phá văn hóa Việt Nam.

Đồng thời, công nghệ số và truyền thông đa phương tiện đã tạo ra một bước ngoặt quan trọng trong lĩnh vực phê bình nghệ thuật, mở rộng không gian tiếp nhận và cung cấp những phương thức mới để kết nối công chúng với các giá trị văn hóa.

Qua thực tiễn nghiên cứu, PGS.TS thấy rằng truyền thông đa phương tiện là một công cụ hữu hiệu để lan tỏa văn hóa Việt Nam ra thế giới nhưng cần được thực hiện một cách nghiêm túc, chất lượng và có trách nhiệm. Sự phát triển của truyền thông đa phương tiện không tránh khỏi những mặt trái. Do đó, để phê bình nghệ thuật số phát triển bền vững, cần có một chiến lược toàn diện nhằm bảo đảm giá trị văn hóa không bị mất mát trong quá trình chuyển đổi công nghệ. Khi cân bằng được giữa tính phổ cập và chiều sâu học thuật, giữa sáng tạo hiện đại và bảo tồn bản sắc truyền thống, phê bình nghệ thuật trong thời đại số mới có thể trở thành một lực lượng định hướng thẩm mĩ, gìn giữ giá trị văn hóa và thúc đẩy sự phát triển của nghệ thuật trong xã hội đương đại.

Cho rằng, đội ngũ lý luận, phê bình hiện nay nói chung vẫn còn thiếu và yếu, PGS.TS Trần Hoài Anh đề nghị cần có chiến lược đào tạo nguồn nhân lực một cách nghiêm túc mới đáp ứng được yêu cầu của thời kỳ công nghệ số, truyền thông đa phương tiện.