Có một người bạn kì lạ lắm. Tất nhiên là bạn ấy sống trong làng quê mà tôi vừa kể cùng bạn rồi. Tuổi mười hai nhưng bạn ấy chưa đi học. Tên của bạn là Sao, cái tên đúng ra phải để đặt cho con gái, nhưng bạn ấy thích cái tên này. Ngày còn nhỏ, nếu có ai gọi bằng tên khác là Sao lại khóc ngay. Ông thầy mo phải làm lễ đặt tên lại cho bạn. Lạ kì quá đúng không?

Sao phải lên rẫy giúp ba mẹ từ ngày còn bé tí. Sáng ngồi trên lưng trâu lên rẫy, chiều con trâu lại chở bạn ấy về. Được cưỡi trâu thích lắm. Thế là bạn cũng nguôi ngoai phần nào khi không được tới lớp. Nói là nguôi ngoai không có nghĩa là bạn ấy quên hẳn chuyện đi học. Bằng cớ là mới vừa đêm trước thôi, bạn ấy mơ thấy cái Nhình đến tận nhà gọi đi học. Sao bật dậy định gọi Nhình “chờ tao với” thì nhận ra mình vừa nằm mơ. Sao cười thầm một mình. Nhưng từ bữa đó Sao bỗng sinh ra nghĩ ngợi lung tung. Xem chừng bạn cũng thích đi học lắm. Cái Nhình là con gái còn được đi học nữa là mình. Nghĩ cả mấy ngày Sao mới dám nói chuyện với cha. Nghe chuyện cha bảo: “Mày chán lên nương rồi à? Muốn đi học cũng được nhưng lớn rồi không ai cho vào lớp một nữa đâu, chỉ đi học xóa mù thôi”.

Rừng xanh yêu dấu - Ảnh: Pixabay

Sao được cha cho phép nhưng cô giáo thì băn khăn vì Sao đã quá hai lần tuổi để vào lớp một. Nhưng bạn kiên quyết lắm. Đi học xóa mù thì chẳng thích đâu. Nghe buồn cười và thấy xấu hổ thế nào ấy. Cô giáo không nhận thì Sao cứ đến đứng ngoài của lớp mà nghe, mà đọc theo các bạn. Chắc có bạn sẽ nói Sao đi học lỏm cùng các em đấy chứ. Nhưng người miền núi kì lạ lắm. Hơn kém nhau đến dăm bảy tuổi cũng chỉ gọi bằng bạn thôi. Cô giáo thấy thương Sao ham học chữ, nhưng cô không thể nhận bạn vào lớp được. Nhà nước đã quy định độ tuổi cho mỗi người rồi. Lỗi là ở Sao không chịu đi học sớm, còn học xóa mù cũng không chịu nữa thì biết làm sao? Cái Nhình thương Sao lắm. Nó nói với Sao vậy. Nhình còn dạy cho Sao cách viết chữ, đánh vần. Con gái khéo léo khi chỉ bài cho bạn, mà Sao cũng sáng dạ nên học mau tiến bộ hẳn.

Rồi một hôm, Nhình bảo với Sao: “Tao không đi học nữa đâu”. Sao đến tận nhà gọi, kéo tay đi, còn làm mặt giận nữa nhưng Nhình vẫn chẳng chịu. Cha mắng Nhình cũng không chịu đi. Khó hiểu cái bạn Nhình này quá nhỉ? Cô giáo phải đến tận nhà nói chuyện với cha mẹ, với Nhình. Không biết cô giáo nói thế nào, chắc dễ lọt tai lắm nên Nhình mới chịu tới lớp. Sao rất vui, thầm khen cô giáo nói gì mà giỏi vậy? Sao còn được một phen sững sờ nữa vì bỗng dưng hôm sau cô giáo gọi bạn vào lớp ngồi học hẳn hoi chứ không phải đứng ngoài cửa nữa. Mãi cả tuần sau bạn ấy vẫn ngỡ mình nằm mơ.

Thời gian thấm thoắt, bây giờ bạn Sao đã ngoài tuổi ba mươi. Anh hay nhớ về ngôi làng của mình, chỉ cần nhắm mắt lại là anh có thể chạm vào từng chiếc cột gỗ nhà sàn và cả những chiếc lạt buộc lá tranh của ngôi làng ấy. Anh cũng hay nhớ về bạn Nhình của anh. Bạn phải nghỉ học khi đang dở lớp mười vì một lí do riêng và buồn nên tôi không muốn kể cùng các bạn. Bây giờ Nhình đã là mẹ của một cô bé xinh xắn cũng sắp vào lớp mười.

Sao chính là tôi, người kể câu chuyện này. Và bạn Nhình là ân nhân của tôi đấy các bạn nhỏ ạ. Ngày ấy nếu Nhình không nghỉ học để ép cô giáo nhận tôi vào lớp thì không biết tôi còn phải đứng học ngoài cửa đến bao giờ?

Nhình ơi, cảm ơn bạn nhé!

Hữu Vi | Báo Văn nghệ