Theo thống kê của NielsenIQ BookData, năm 2024 là năm thành công nhất từ trước đến nay của dòng sách kinh dị ở Anh, với doanh thu vượt 8 triệu bảng; riêng năm 2025, doanh thu đã tiến sát mốc 7 triệu bảng. Ngoài ra, những chương trình phát hiện tài năng văn chương như Giải thưởng Nhà văn mới (Undiscovered Writers’ Prize) của Penguin Michael Joseph cũng chọn kinh dị làm chủ đề trọng tâm cho mùa giải năm 2026. Điều này cho thấy sức hút ngày một lớn của thể loại kinh dị ở mảng văn học.
Tháng 4/2024, Yassine Belkacemi, Giám đốc biên tập của hai đơn vị xuất bản John Murray và Baskerville, chia sẻ với The Bookseller rằng ông nhận thấy số lượng bản thảo thuộc thể loại kinh dị gửi đến ngày càng tăng.
Yassine Belkacemi nói: “Không chỉ là các bản thảo từ Anh mà còn từ Mỹ, cũng như các tác phẩm văn học dịch. Thực tế, khi xem lại ghi chép từ các cuộc gặp của tôi tại Hội sách London, kinh dị là thể loại được nhắc đến nhiều nhất như một lĩnh vực đang tăng trưởng mạnh ở nhiều thị trường khác nhau. Vì vậy, tôi tin chắc đây là một xu hướng đang lên. Điều đó thể hiện rất rõ trong số lượng bản thảo tôi nhận được, và tôi biết rằng con số ấy sẽ còn tiếp tục tăng trong thời gian tới.”
Quả thật, ngày càng nhiều tác phẩm văn học kinh dị từ các nền văn học như Hàn Quốc, Nhật Bản, Argentina… được dịch sang tiếng Anh và lọt vào danh sách bán chạy, được độc giả bàn tán rộng rãi trên mạng xã hội. Có thể kể đến Con thỏ nguyền rủa của Chung Bora, Earthlings của Sayaka Murata, Tender is the flesh (tạm dịch: Da thịt mềm mại) của Agustina Bazterrica, các tập truyện ngắn của Mariana Enriquez…
Nếu như trước đây, nhắc đến kinh dị, phần lớn độc giả chỉ nghĩ đến Stephen King. Giờ đây, độc giả đã có nhiều lựa chọn hơn khi khám phá thể loại này. Nhiều influencer trên mạng xã hội thậm chí còn mở kênh review riêng tập trung vào thể loại kinh dị. Họ thường xuyên gợi ý những tác giả đương đại viết tiểu thuyết kinh dị khác ngoài Stephen King như Paul Tremblay, Stephen Graham Jones, Silvia Moreno-Garcia…
 |
| Tác phẩm mới nhất của Olga Tokarczuk, chủ nhân giải Nobel 2018, thuộc thể loại kinh dị. Ảnh: Minh Hùng |
Không chỉ được độc giả đón nhận nhiệt liệt hơn, thể loại kinh dị cũng được giới phê bình văn học nhìn nhận nghiêm túc hơn. Năm 2024, nhà văn Hàn Quốc Han Kang giành giải Nobel Văn chương. Người ăn chay, tác phẩm nổi tiếng nhất của bà, từng giành giải Man Booker năm 2016, về bản chất, là một tiểu thuyết kinh dị tâm lý (psychological horror), kết hợp với kinh dị thể xác (body horror). Cuốn tiểu thuyết độc đáo này có nhiều chi tiết gây ám ảnh, những hình ảnh rùng rợn trong giấc mơ, những miêu tả thể xác đậm chất kinh dị.
“Văn chương của Han Kang vừa đẹp đẽ vừa giàu sức gợi. Cuốn tiểu thuyết đầy tham vọng này đào sâu những vấn đề như bệnh lý tâm thần, sự đồng thuận, chủ nghĩa trọng nam khinh nữ và quyền tự chủ của mỗi cá nhân”, cây viết Monika Kim của tờ Guardian nhận định khi xếp Người ăn chay vào top năm cuốn tiểu thuyết hay nhất về kinh dị thể xác.
Empuzjon, tiểu thuyết mới nhất của Olga Tokarczuk, tác phẩm đầu tiên của bà kể từ khi đoạt giải Nobel năm 2018, được chính tác giả định nghĩa là một “tiểu thuyết kinh dị về chế độ phụ quyền”. Lấy cảm hứng từ Núi thần của Thomas Mann, Tokarczuk tạo ra một tác phẩm pha trộn giữa tiểu thuyết tư tưởng, Gothic và kinh dị tâm lý, phơi bày những định kiến ăn sâu trong văn hóa châu Âu thông qua một bầu không khí huyền ảo đầy bất an, nơi ranh giới giữa lý trí và mê tín, giữa thực tại và huyền thoại trở nên mờ nhòa.
Empuzjon vận dụng nhiều chất liệu đặc trưng của thể loại kinh dị như không gian, bối cảnh biệt lập, những khu rừng cùng những đồn đoán, huyền thoại dân gian, những cái chết bí ẩn, sự hiện diện mơ hồ của những thực thể siêu nhiên… Thông qua những chất liệu kinh dị, Tokarczuk cố gắng phơi bày những nỗi ám ảnh và bạo lực đã ăn sâu trong văn hóa, đặc biệt là những quan niệm bài nữ, vốn thường được xem là bình thường hoặc hợp lý trong lịch sử, thực chất có thể đáng sợ không kém bất kỳ con quái vật nào.
Những định kiến về văn học kinh dị đang dần được phá bỏ khi nhiều tác giả danh tiếng lựa chọn thể loại này để khám phá những vấn đề xã hội và nhân văn phức tạp. Yếu tố kinh dị trở thành một phương tiện để các nhà văn phản ánh những nỗi bất an, xung đột và ám ảnh của con người trong xã hội hiện đại.
