Sáng tác

Mùa hoa trổ trái. Truyện ngắn của Thanh Tâm Phạm

Thanh Tâm Phạm
Truyện 11:47 | 10/10/2026
Baovannghe.vn- Thanh đưa tay vuốt nhẹ lên thân cây bưởi. Những chùm hoa trắng muốt vẫn còn vương chút hương dìu dịu, lẫn giữa những quả non xanh mướt đang lớn dần nơi đầu cành. Cô mỉm cười. Nhìn những trái bưởi nhỏ xíu ấy, Thanh chợt nhớ đến những năm tháng mình đã từng mỏi mòn chờ đợi.
aa
Mùa hoa trổ trái. Truyện ngắn của Thanh Tâm Phạm
Minh họa: Nguyễn Như Đức

*

Lần ấy, buổi gặp mặt bên nhà chồng đông người hơn thường lệ. Mâm cơm vừa dọn ra, tiếng cười nói đã râm ran cả căn nhà. Người lớn quây quần ở gian giữa, lũ trẻ chạy nhảy ngoài sân, đứa gọi nhau í ới, đứa cười vang cả khoảng chiều.

Thanh ngồi bên Hoàng, tay vừa gắp thức ăn cho chồng vừa cười theo câu chuyện của mọi người. Bà bác họ nhìn hai vợ chồng một lúc rồi chợt hỏi: “Hai đứa lấy nhau cũng lâu rồi nhỉ?”

Hoàng cười: “Dạ, mười hai năm rồi bác.”

Bà bác gật gù, đưa mắt nhìn quanh nhà rồi buột miệng: “Mười hai năm mà nhà cửa vẫn vắng tiếng trẻ con… Người ta chẳng bảo ‘cây độc không trái’ là gì.”

Nhiều người bên mâm cơm khựng lại. Một thoáng im lặng.

Rồi mẹ Hoàng cười xòa, nói đỡ lời: “Ôi dào, bác cứ nói thế! Chuyện con cái đâu phải muốn là được.”

Bà bác nhận ra sự vô tâm của mình, cũng cười, xua tay: “Thì bác nói vui thôi, có ác ý gì đâu.”

Thanh cũng cười theo. Cô cúi xuống, gắp thêm thức ăn vào bát chồng, cố giữ cho bàn tay mình đừng run. Không ai nói thêm gì. Câu chuyện trên mâm cơm nhanh chóng chuyển sang đề tài khác. Tiếng cười lại râm ran. Ngoài sân, lũ trẻ vẫn chạy đuổi nhau, tiếng cười đùa vang vang giữa khoảng chiều đang xuống. Chỉ có Thanh là từ lúc ấy không còn nghe rõ mọi người đang nói gì.

Đêm ấy, khuya lắm rồi. Tiếng côn trùng ngoài vườn rỉ rả. Tiếng thở đều đều của Hoàng cho Thanh biết chồng mình đã ngủ say từ lâu. Vậy mà cô vẫn trằn trọc, không sao chợp mắt được. Giọng bà bác họ đã tan vào tiếng cười nói của buổi chiều, vậy mà đến khuya vẫn cứ vang lên mồn một bên tai: “Cây độc không trái…”

Thanh kéo chăn lên ngang ngực. Cô không khóc thành tiếng. Hai bàn tay chỉ lặng lẽ nắm chặt lấy mép chăn, siết cho đến khi những đầu ngón tay tê buốt. Ngoài vườn, tiếng lá khẽ xào xạc. Thanh quay mặt vào trong, cố nhắm mắt. Mười hai năm. Chỉ hai con số ấy thôi cũng đủ khiến lòng cô nhói lên như có kim châm.

Mười hai năm vợ chồng. Chừng ấy thời gian, Hoàng chưa một lần làm cô tổn thương. Anh vẫn yêu cô như thuở ban đầu, vẫn nhường nhịn, vẫn âm thầm chăm chút cho cô từ những điều nhỏ nhặt nhất. Chỉ có một điều, suốt mười hai năm ấy, căn nhà vẫn thiếu một tiếng gọi bi bô. Một tiếng gọi mà cả hai vợ chồng đều đã mong ngóng biết bao lần.

Thanh biết Hoàng cũng mong có những đứa con bụ bẫm, đáng yêu. Mỗi lần vợ chồng gặp bạn bè cùng trang lứa, nhìn người ta con cái quây quần, anh vẫn cười nói vui vẻ như chẳng có gì. Nhưng khi trở về nhà, tiếng xe vừa tắt ngoài ngõ, Hoàng thường ngồi lặng bên hiên một lúc lâu.

Có lần, Thanh bắt gặp anh nhìn theo tiếng trẻ con nhà hàng xóm đang gọi nhau ngoài ngõ. Anh khẽ thở dài. Chỉ một tiếng thở dài rất khẽ, như sợ cô nghe thấy.

Vậy mà Thanh nghe thấy. Và chính tiếng thở dài ấy khiến cô đau hơn bất cứ lời trách móc nào. Hoàng chưa từng trách cô. Anh càng không nhắc đến chuyện con cái trước mặt cô. Nhưng sự im lặng của anh đôi khi lại khiến Thanh thấy mình mắc một món nợ không biết bao giờ mới trả được.

Hai vợ chồng đã tìm đủ cách. Nghe ai mách ở đâu có thầy hay, thuốc tốt, họ lại lục tục tìm đến. Những lần trở về với túi thuốc trên tay, Thanh vẫn cố cười với chồng: “Biết đâu lần này…”

Hoàng cũng cười: “Ừ, biết đâu.”

Hai tiếng “biết đâu” cứ theo họ qua hết lần này đến lần khác. Rồi thuốc hết. Hy vọng cũng vơi theo.

Nằm bên Hoàng, Thanh không dám trở mình, sợ đánh thức giấc ngủ của anh. Nước mắt cứ thế lặng lẽ tràn xuống gối. Cô từng tự hỏi, tại sao một điều tưởng như rất đỗi bình thường với người khác, nhưng với vợ chồng cô lại khó khăn đến vậy? Chỉ một tiếng gọi mẹ thôi. Cô đã chờ mòn mỏi mười hai năm rồi. Nỗi tủi thân tích tụ, dồn nén trong lòng đến khi không còn chỗ chứa. Thanh bật khóc.

Hoàng tỉnh giấc. Anh không hỏi gì, chỉ choàng tay ôm vợ vào lòng. “Ngủ đi em.”

Thanh im lặng. Hoàng vỗ nhẹ lên vai cô, giọng còn ngái ngủ: “Dù ai có nói gì đi nữa… vợ chồng mình vẫn thương nhau mà.”

Thanh rúc đầu vào ngực chồng. Cô để mặc nước mắt thấm ướt vạt áo anh.

Ngoài kia, tiếng côn trùng vẫn rỉ rả. Một lúc lâu sau, hơi thở Thanh dần đều lại. Cô thiếp đi trong vòng tay chồng. Nhưng câu nói “Cây độc không trái…” vẫn nằm đâu đó trong lòng cô.

*

Những ngày sau đó, Thanh bắt đầu tìm kiếm trên mạng thông tin về các bệnh viện, các trung tâm hỗ trợ sinh sản. Cô đọc từng câu chuyện của những người từng hiếm muộn, ghi lại từng địa chỉ, từng số điện thoại. Trong lòng cô chỉ có một ý nghĩ: Biết đâu rồi một ngày, cái cây của mình cũng đến mùa đơm trái.

Sau một thời gian tìm hiểu, Thanh cùng Hoàng vào tận Sài Gòn, tìm đến một bệnh viện chuyên hỗ trợ sinh sản. Kết quả thăm khám cho thấy Thanh bị rối loạn nội tiết tố, khả năng mang thai tự nhiên rất thấp. Nghe bác sĩ tư vấn về phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm, Thanh ngồi im, hai bàn tay đan vào nhau dưới gầm bàn. Bao nhiêu tiền vợ chồng chắt chiu, dành dụm bấy lâu, cô biết rồi sẽ phải dồn cả vào lần này.

Hoàng nắm lấy tay vợ: “Cứ thử đi em. Mình còn hy vọng thì còn cố gắng.”

Phôi được chuyển vào cơ thể Thanh. Từ hôm ấy, những ngày chờ đợi dài hơn bao giờ hết. Thanh không dám làm việc nặng, đi đứng cũng dè dặt hơn. Mỗi sáng thức dậy, việc đầu tiên cô làm là đặt tay lên bụng xoa xoa nhẹ nhàng, dù biết lúc ấy bên trong mình vẫn chưa có gì để cảm nhận.

Trước ngày hẹn xét nghiệm, vì quá hồi hộp, Thanh mua một que thử thai về nhà. Buổi sáng hôm ấy, cô đứng rất lâu trong nhà tắm. Hai vạch đỏ hiện lên. Thanh chết lặng. Cô căng mắt, nhìn đi nhìn lại que thử trong tay. Bàn tay khẽ run. Thanh chưa dám gọi Hoàng. Cô sợ mình vui quá sớm. Sợ kết quả chưa chắc chắn. Sợ nhất là vừa kịp chạm vào hy vọng thì nó lại rời khỏi tay mình. Cô cất que thử vào ngăn kéo, ngồi xuống mép giường. Hai bàn tay ôm lấy khuôn mặt. Một nụ cười rất khẽ nở trên môi rồi lại vụt tắt.

Đến bệnh viện xét nghiệm máu, Thanh hồi hộp chờ bác sĩ đọc kết quả. Khi bác sĩ mỉm cười báo tin cô đã có thai, mắt Thanh bỗng cay xè. Cô quay sang nhìn Hoàng. Anh đứng sững mất vài giây rồi bật cười. Đôi mắt đỏ hoe. Vòng tay ôm chặt lấy Thanh.

Mười hai năm chờ đợi. Cuối cùng, trong căn phòng nhỏ của bệnh viện, hai vợ chồng cũng dám tin rằng mùa hoa của mình có lẽ đã đến.

Nhưng niềm vui ấy chưa kéo dài được bao lâu. Trong lần khám thai sau, bác sĩ nhìn màn hình siêu âm lâu hơn thường lệ, ông nhíu mày rồi nói Thanh cần tiếp tục theo dõi vì tim thai yếu. Thanh nghe từng lời mà lòng thấp thỏm. Cô không dám hỏi thêm. Chỉ nhìn lên màn hình, nơi hình hài bé nhỏ đang nằm trong một khoảng sáng mờ nhạt.

Nhưng điều Thanh lo sợ cuối cùng cũng xảy đến. Thai không thể giữ được.

Ngày trở về sau lần can thiệp, Thanh cứ ngồi im trên xe. Ngoài cửa kính, phố xá vẫn đông đúc, người ta vẫn đi lại, xe cộ vẫn chen nhau trên đường. Mọi thứ dường như chẳng có gì thay đổi. Chỉ có cô là thấy mình vừa đánh mất một điều đã chờ đợi suốt mười hai năm.

Về đến nhà, Thanh không bước ngay vào phòng. Cô đứng rất lâu ngoài hiên.

Mấy hôm trước, Hoàng còn tất tả đi ra đi vào. Lúc thì nấu cháo, lúc nhắc cô uống thuốc, đi đâu về cũng hỏi có mệt không. Căn nhà khi ấy lúc nào cũng có một niềm vui khe khẽ, như thể cả hai chỉ cần nói nhỏ thôi cũng sợ làm kinh động đến đứa con chưa kịp chào đời.

Bây giờ căn nhà vẫn nguyên như cũ. Chiếc áo bầu chưa kịp mặc vẫn còn treo trong góc tủ. Chỉ thiếu một tiếng cười.

Hoàng cũng không biết phải nói gì. Anh đi lại quanh vợ, muốn hỏi cô có đau không rồi lại thôi. Muốn ôm cô vào lòng nhưng sợ cái ôm của mình làm cô càng đau hơn.

Thanh cũng im lặng. Cả hai cùng tránh nhìn vào mắt nhau. Đến tối, Thanh không chịu nổi sự im lặng ấy nữa. Cô khẽ gọi:

“Hoàng…”

“Ừ.”

“Hay là… mình chia tay đi anh.”

Hoàng ngẩng lên. Thanh cúi mặt, hai bàn tay vò chặt vạt áo.

“Em không mang thai được. Mười hai năm rồi… Em không muốn anh phải chờ nữa.”

Hoàng không đáp. Một khoảng im lặng kéo dài. Thanh tưởng anh đang nghĩ về lời mình. Một lúc sau, Hoàng mới hỏi:

“Em biết điều anh sợ nhất mấy ngày nay là gì không?”

Thanh lắc đầu. Hoàng nhìn vợ, mắt đỏ hoe:

“Anh sợ em nghĩ anh buồn vì mất một đứa con hơn là sợ em đang đau.”

Thanh ngẩng lên, khóe mắt ngân ngấn nước.

Hoàng nắm lấy tay vợ:

“Anh lấy em về làm vợ, chứ đâu phải lấy một cái cây về chỉ để chờ nó trổ trái.”

Thanh bật khóc.

Hoàng vẫn nắm tay cô.

“Có con thì vui. Không có con… mình vẫn là vợ chồng. Hạnh phúc của mình đâu phải chỉ có một cách.”

Anh siết nhẹ bàn tay vợ:

“Đừng nghĩ đến chuyện bỏ anh. Khi nào em còn muốn đi tiếp, anh vẫn đi cùng em.”

Thanh cúi xuống. Nước mắt rơi trên bàn tay đang được anh nắm chặt. Ngoài vườn, gió lay mấy cành cây. Một chiếc lá vàng rơi xuống thềm. Mùa hoa năm ấy chưa kịp kết trái.

*

Sau những ngày buồn bã, Thanh lại tự nhủ rồi sẽ có một ngày may mắn mỉm cười với gia đình mình.

Mỗi ngày, cô vẫn đi làm, vẫn cùng Hoàng trồng cây, chăm vườn. Khu vườn nhỏ được bàn tay chồng vun xới, vợ nâng niu, cây cối cứ thế lớn lên, hoa vẫn lặng lẽ tỏa hương.

Một hôm, thấy Hoàng đang lúi húi vun xới dưới gốc bưởi, Thanh đến bên chồng:

“Cây này anh trồng bao lâu thì có trái?”

Hoàng cười:

“Tùy cây. Có cây nhanh, có cây lâu.”

Thanh im lặng một lúc rồi hỏi:

“Nếu nó không có trái thì sao?”

Hoàng cúi xuống, vun lại lớp đất quanh gốc cây:

“Mình chăm nó vì mình yêu nó, chứ đâu phải chỉ vì chờ trái.”

Thanh đứng bên chồng, nhìn bàn tay anh lấm đất. Câu nói giản dị ấy khiến lòng cô nhẹ đi đôi chút.

Gần một năm sau. Một hôm, Thanh bàn với Hoàng: “Hay là mình làm IVF lần nữa đi anh. Em sợ lớn tuổi, thời gian không cho phép. Lần này nếu không thành công, em cũng không buồn đâu.”

Hoàng nhìn vợ: “Em đã suy nghĩ kỹ chưa?”

Thanh gật đầu: “Rồi anh ạ.”

*

Lần IVF thứ hai bắt đầu trong một tâm thế khác. Hai vợ chồng không dám đặt quá nhiều hy vọng. Họ chỉ lặng lẽ làm từng việc cần làm, rồi chờ đợi.

Và lần này, may mắn đã ở lại.

Ngày nhìn lên màn hình siêu âm, nghe tiếng tim thai rộn ràng, Thanh đưa tay che miệng. Cô nhìn thật lâu hình hài bé nhỏ đang cựa mình trong khoảng sáng trước mắt. Nước mắt cứ thế trào ra. Cô quay sang nhìn Hoàng. Anh cũng đang cười, nụ cười vụng về mà rạng rỡ.

Mười mấy năm rồi. Cuối cùng, Thanh đã được nghe một nhịp tim mà cô từng nghĩ có lẽ mình sẽ chẳng bao giờ được nghe.

Từ hôm ấy, mỗi lần đi khám thai lại là một lần hạnh phúc được nhân lên. Thanh nâng niu từng ngày, từng tuần, từng tháng. Cô không còn dám mơ đến những điều quá xa, chỉ mong đứa con bé nhỏ bình an lớn lên trong bụng mẹ.

Rồi ngày bé gái An An chào đời cũng đến. Tiếng khóc đầu tiên của con vang lên, Thanh bật khóc theo. Ngoài phòng sinh, Hoàng đứng ngồi không yên. Khi được nhìn thấy con, anh cứ xoắn xuýt mãi bên chiếc nôi nhỏ, lúc sờ bàn tay con, lúc cúi xuống nhìn khuôn mặt bé xíu.

Niềm vui lan ra cả hai bên nội ngoại. Căn nhà vốn đã quen với những ngày tháng lặng im bỗng rộn ràng những tiếng cười, những lời chúc tụng. Không khí vui hơn cả ngày Tết. Thanh thầm cảm ơn trời đất đã thương vợ chồng cô. Nhưng điều khiến cô hạnh phúc nhất vẫn là nhìn Hoàng mỗi ngày một vui hơn.

Bé An An lớn lên từng ngày. Đôi mắt tròn xoe, cái miệng nhỏ lúc nào cũng bi bô ríu rít. Con bé thích theo ba mẹ ra vườn, cầm chiếc bình tưới cây bé xíu, tưới chỗ này một ít, chỗ kia một ít, nước bắn tung tóe cả lên chân. Tiếng cười trẻ thơ lại vang lên trong khu vườn đầy nắng.

Ba năm sau, niềm vui lại tìm đến. Thanh bất ngờ biết mình mang thai tự nhiên mà không cần có sự can thiệp của bác sĩ. Lần này, cô cũng chưa dám tin ngay vào điều kỳ diệu. Nhưng rồi một bé trai khỏe mạnh chào đời. Hoàng đặt tên con là Thiên Phúc. Cái tên như một lời cảm tạ.

Thanh bận rộn hơn trước, ngày ngày tất bật với hai đứa trẻ, công việc và khu vườn nhỏ. Có những buổi chiều, người mệt rã rời, tóc còn vương mùi nắng, cô vẫn đứng ngoài hiên nhìn Hoàng dắt An An tưới cây, còn Thiên Phúc nằm trong nôi ê a gọi mẹ. Thanh mỉm cười. Khu vườn năm nào vẫn ở đó. Những cái cây từng được trồng xuống trong những ngày chờ đợi giờ đã xanh um, có cây đã trổ hoa, có cây đã bắt đầu kết trái.

*

Bây giờ Thanh mới hiểu, có những mùa hoa đi qua không phải để kết trái ngay, mà để người ta biết thế nào là chờ đợi.

Một chiều, Thanh cùng Hoàng chăm cây, hai đứa trẻ chơi ngoài sân. Chị hàng xóm ghé sang, nhìn An An và Thiên Phúc đang ríu rít đùa nghịch rồi nói:

“Nhà cô thật có phúc, cuối cùng rồi cũng có đủ cả trai lẫn gái.”

Thanh trìu mến nhìn các con và chồng, rồi khẽ cười:

“Dạ, nhưng nhà em có phúc từ lâu rồi.”

Hoàng nhìn sang vợ. Không ai nói thêm gì. Hoàng hôn hắt ánh vàng xuống khu vườn. Trên những cành bưởi năm nào, những trái chín trĩu cành.

An An ríu rít gọi em trai. Thiên Phúc lon ton chạy theo. Tiếng cười trẻ nhỏ vang lên giữa khu vườn, trong trẻo và ấm áp.

Thanh đưa tay vuốt nhẹ lên thân cây bưởi. Cô mỉm cười. Mùa hoa năm nào, cuối cùng cũng đã đến kỳ trổ trái...

500 gian hàng thủ công mỹ nghệ kết nối thị trường trong và ngoài nước

500 gian hàng thủ công mỹ nghệ kết nối thị trường trong và ngoài nước

Baovannghe.vn - Diễn ra từ ngày 8 - 11/10 tại Cung Triển lãm Kiến trúc, Quy hoạch xây dựng Quốc gia (số 01 Đỗ Đức Dục, phường Từ Liêm, TP. Hà Nội), Hội chợ quốc tế Quà tặng hàng thủ công mỹ nghệ Hà Nội (Hanoi Giftshow 2026) quy tụ 230 doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất với 500 gian hàng đến từ nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước.
Giáo dục trở về với giá trị thật

Giáo dục trở về với giá trị thật

Baovannghe.vn- Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa ban hành Chương trình hành động về tăng cường kỷ cương; xây dựng văn hóa trung thực, liêm chính và thực chất trong các hoạt động giáo dục, đặt yêu cầu từng bước hình thành môi trường “dạy thật, học thật, thi thật, đánh giá thật” trong toàn ngành.
Kế hoạch triển khai thi hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản

Kế hoạch triển khai thi hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản

Baovannghe.vn - Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà vừa ký Quyết định số 1953/QĐ-TTg ngày 8/10/2026 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.
Evo Grand Premia và Evo Grand Limited: Xe máy điện dáng sang, tiện ích hợp người dùng đô thị

Evo Grand Premia và Evo Grand Limited: Xe máy điện dáng sang, tiện ích hợp người dùng đô thị

Baovannghe.vn - Evo Grand Premia và Evo Grand Limited kết hợp ngoại hình thanh lịch, sang trọng với các tiện ích phục vụ đi lại hằng ngày. Mức ưu đãi 3 triệu đồng từ chương trình “Vì tương lai xanh” lần 2 của VinFast tạo thêm sức hấp dẫn cho người đang tìm một chiếc xe điện hợp phong cách mà vẫn tối ưu chi phí.
Tăng cường quản lý phim trên không gian mạng, phim sản xuất bằng AI

Tăng cường quản lý phim trên không gian mạng, phim sản xuất bằng AI

Baovannghe.vn - Đây là thông tin được ông Đỗ Quốc Việt, Phó Cục trưởng Cục Điện ảnh khẳng định tại họp báo thường kỳ quý III của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.