Chuyên đề

Trí tưởng tượng là thuộc tính tự nhiên của con người

Cao Việt Quỳnh
Văn học thiếu nhi 11:00 | 01/11/2024
Baovannghe.vn - Trí tưởng tượng là một thuộc tính tự nhiên của con người. Không ai có thể tự ép bộ não đưa ra một ý tưởng, sáng tạo ra một câu chuyện. Điều đó sẽ tự xuất hiện từ sâu bên trong tác giả vào những khoảnh khắc bất ngờ nhất. Ai cũng mang sẵn bên trong bản thân sức mạnh của trí tưởng tượng. Quan trọng là cần học được cách sử dụng nó.
aa

Để có những ý tưởng mới lạ, chúng ta thường xây dựng từ những gì có thật, những gì diễn ra trong cuộc sống bên ngoài. Nguồn cảm hứng đến từ sự quan sát, tạo ra những liên tưởng mà không ai khác có. Điều này đặc biệt nổi bật trong thơ ca của người Việt. Cùng một con suối, dòng sông, ngọn núi, mỗi tác giả đều miêu tả chúng theo một cách độc đáo, để người đọc nhìn thấy cảnh vật qua vô vàn lăng kính khác nhau. Người Việt Nam, từ những ngày đầu dựng nước, đã có trí tưởng tượng mạnh mẽ. Từ đó đã tạo nên một hệ thống thần thoại cực kỳ chi tiết, tỉ mỉ, với vô vàn nhân vật sở hữu sức mạnh thần thông. Phong phú hơn, mỗi vùng miền, lại có một câu chuyện, một phiên bản mới.

Trí tưởng tượng là thuộc tính tự nhiên của con người
Tác giả Cao Việt Quỳnh

Đã theo nghề viết, mỗi người nên tự đặt ra một thời khóa biểu nghiêm ngặt, đơn giản từ việc mỗi ngày viết bao nhiêu chữ, vào thời gian nào... Như vậy mới kịp tiến độ, để bản thân không trì hoãn bởi thành quả đã có. Nhưng chúng ta cũng phải hiểu, như phía trước cháu có nhắc đến, ta không thể ép con chữ lên giấy được, nó phải đến từ trong trái tim. Ngồi xuống, đột nhiên không có cảm hứng, ý tưởng, thì phải chấp nhận là bản thân đang không có cảm hứng, ý tưởng vào lúc đó. Khi ấy, chúng ta nên thư giãn, đi dạo, làm những thứ mình thích, không liên quan đến việc viết. Rồi sau đó, ta sẽ đột nhiên có một sự “lóe sáng”, một nguồn cảm hứng đến từ những nơi chốn không ai ngờ tới.

Khoa học viễn tưởng là một thứ mà cháu thấy khá hiếm ở nước Việt Nam. Có thể chỉ là cháu chưa tìm đủ kỹ, hy vọng là cháu sẽ sớm được giới thiệu với những tác giả viết sci-fi khác ở nước mình và tác phẩm của họ.

Với cháu, việc viết sci-fi hay fantasy cũng không phức tạp hay là điều gì đó quá cao siêu, ai cũng có khả năng sáng tạo ra một thế giới của riêng mình, khác hẳn thực tại. Cháu lấy cảm hứng từ tất cả mọi nguồn mà mình có, phim hành động nước ngoài, huyền thoại đất Việt, khoa học, lịch sử, xã hội... kết hợp chúng lại với nhau, để ra được một câu chuyện mới lạ. Bộ tiểu thuyết Người Sao Chổi dù thuộc thể loại khoa học viễn tưởng nhưng khi đọc sẽ thấy có những yếu tố từ các thể loại khác. Trong Người Sao Chổi, có người ngoài hành tinh, công nghệ tương lai, bên cạnh đó là các siêu anh hùng, các vị thần, phù thủy sở hữu phép thuật... Với sự tự do của một đứa trẻ, không cần cố gắng rập khuôn bản thân trong bất cứ thể loại nào, mà có thể thoải mái tưởng tượng. Mặc dù bây giờ những tiểu thuyết mới hơn, như 5 cuốn trong bộ Lục địa rồng của cháu, đã dần có hệ thống, tổ chức hơn trước, một câu chuyện mạch lạc với diễn biến hợp lý... nhưng cháu vẫn cố gắng không đánh mất sự sáng tạo, phá cách của thời gian sáng tác trước, vào lúc bắt đầu, khi cháu 9 tuổi.

Hiện giờ, cháu vẫn còn đang ở trong giai đoạn học hỏi và rút ra kinh nghiệm. Cố gắng tiến bộ theo từng cuốn sách. Mỗi cuốn sách đều được viết ra với tất cả nỗ lực và sự tận tình, để tạo ra một tác phẩm hay nhất trong khả năng của mình. Mỗi cuốn tiểu thuyết là những trải nghiệm khác nhau. Mỗi câu chuyện, cháu đều thử nghiệm những thể loại, giọng văn, tình tiết và cốt truyện khác nhau; học cách tạo ra những nút thắt bất ngờ, phát triển nhân vật, xây dựng thế giới... Đôi lúc, cháu tập trung vào vùng đất kỳ diệu với phép thuật, những mối nguy đe dọa cả thế giới, nhưng những lúc khác, việc tập trung vào nội tâm của nhân vật, về nhiều xích mích, những bóng tối mà họ phải vượt qua... lại được đưa nên hàng đầu. Sau mỗi trang giấy, cháu lại học được thêm một điều mới về nghề viết, về những kỹ thuật mới, để tiếp tục phát triển...

Cao Việt Quỳnh

(Bài phát biểu tại Hội nghị những người viết trẻ Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ V năm 2024)

Trí tưởng tượng là thuộc tính tự nhiên của con người

Tác giả Cao Việt Quỳnh sinh năm 2008 tại Hà Nội, hiện đang sống và học tập tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Cao Việt Quỳnh bắt đầu viết bộ tiểu thuyết 3 tập Người Sao Chổi từ năm 9 tuổi và hoàn thành vào năm 12 tuổi. Bộ tiểu thuyết này được trưng bày, giới thiệu tại Hội sách bản quyền quốc tế Bangkok lần thứ 20, Hội sách Quốc gia Thái Lan lần thứ 50, Hội sách Quốc tế Bắc Kinh lần thứ 30...

Với bộ tiểu thuyết Người Sao Chổi, Cao Việt Quỳnh đã giành giải thưởng Sách Quốc gia Việt Nam năm 2022 và là tác giả trẻ tuổi nhất Việt Nam được nhận giải này.

Cao Việt Quỳnh là đại biểu trẻ tuổi nhất, được vinh danh là gương mặt tiêu biểu của văn chương Thành phố Hồ Chí Minh 5 năm qua tại Hội nghị những người viết trẻ Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ V năm 2024 với chủ đề “Đồng hành khát vọng phương Nam”.

Năm 13 tuổi, Cao Việt Quỳnh tiếp tục viết bộ tiểu thuyết Lục địa rồng và đã hoàn thiện sau hai năm. Hiện Quỳnh đang trong quá trình viết bộ tiểu thuyết tạm đặt tên Tài xế taxi của Merlin.

Mới đây, Cao Việt Quỳnh đã ra mắt bộ tiểu thuyết 5 tập Lục địa rồng. Sách do Nhà xuất bản Kim Đồng ấn hành. Với lối viết kết hợp giữa yếu tố kỳ ảo - siêu nhiên và khoa học viễn tưởng, cùng tiết tấu nhanh, nhiều tình tiết bất ngờ, Lục địa rồng đã thể hiện bước trưởng thành trong sáng tác của Cao Việt Quỳnh, đồng thời cho thấy dòng truyện fantasy thuần chất Việt có thêm tín hiệu đáng mừng. Không chỉ dừng lại ở lứa tuổi thiếu nhi, Lục địa rồng còn hướng tới những người đọc quan tâm, ủng hộ, khích lệ những xu hướng sáng tác mới, tạo điều kiện tiếp cận với văn học đương đại của thế giới, đáp ứng kỳ vọng đi xa, vươn cao của văn học Việt Nam.

------------

Bài viết cùng chuyên mục:

"Mùa hè ra biển" của Hồ Huy Sơn: Khi thơ thiếu nhi không chỉ dành cho thiếu nhi Truyện thiếu nhi của Thâm Tâm "Tiệm sách Cơn Mưa" - Nuôi dưỡng niềm đam mê đọc sách Thú vị những ngày "đại náo nhà ông ngoại" Về cuốn sách "Vài kinh nghiệm sáng tác cho thiếu nhi"
Toàn văn phát biểu nhậm chức của Tổng Bí thư Tô Lâm

Toàn văn phát biểu nhậm chức của Tổng Bí thư Tô Lâm

Baovannghe.vn- Ngày 23/1, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã thống nhất tuyệt đối bầu đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIII tiếp tục giữ chức Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV. Baovannghe trân trọng giới thiệu toàn văn phát biểu nhậm chức của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Thông cáo báo chí phiên bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng

Thông cáo báo chí phiên bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng

Baovannghe.vn - Chiều ngày 23/01/2026, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam đã họp phiên bế mạc tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Thủ đô Hà Nội. Đồng chí Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính thay mặt Đoàn Chủ tịch điều hành phiên bế mạc Đại hội.
Thông cáo báo chí Hội nghị lần thứ Nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV

Thông cáo báo chí Hội nghị lần thứ Nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV

Baovannghe.vn - Sáng ngày 23/01/2026, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV đã tổ chức Hội nghị lần thứ nhất để quyết định những vấn đề đặc biệt quan trọng, đánh dấu khởi đầu của nhiệm kỳ mới.
Thủ pháp so sánh trong sáng tác của Nguyên Hồng

Thủ pháp so sánh trong sáng tác của Nguyên Hồng

Baovannghe.vn - Trong sáng tác của Nguyên Hồng, người đọc luôn thấy một “thế giới cần lao dưới đáy của xã hội thành thị” với hai loại hình nhân vật nổi bật: hạng người lưu manh, côn đồ cùng những người buôn thúng bán mẹt, những đứa trẻ đầu đường xó chợ.
Dốc Phạ. Truyện ngắn của Tống Ngọc Hân

Dốc Phạ. Truyện ngắn của Tống Ngọc Hân

Baovannghe.vn - Đường vào bản Phạ của người Mông Hoa là một cái dốc cao lừng lững. Cái dốc cũng được gọi là dốc Phạ. Đứng bên kia sông nhìn sang, dốc Phạ như mũi tên bằng vàng đang vút vào mây trời. Cánh cung là dải núi đá vôi đồ sộ cổ kính. Con dốc không dài nhưng dựng đứng.