Đại biểu tham dự hội thảo

Theo đó, Hội thảo tập trung giải đáp 5 vấn đề gồm:

- Cơ sở lý luận, tầm quan trọng của công nghệ đối với nghệ thuật biểu diễn;

- Các công nghệ mới được ứng dụng vào nghệ thuật biểu diễn sẽ có đặc điểm ưu việt vượt trội và hiệu ứng mới như thế nào;

- Kinh nghiệm ứng dụng công nghệ 4.0 vào lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn ở các nước tiêu biểu trên thế giới, những bài học thành công và chưa thành công;

- Thực trạng ứng dụng công nghệ trong lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn ở Việt Nam - những ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân;

- Những giải pháp ứng dụng công nghệ 4.0 nhằm nâng cao chất lượng chương trình biểu diễn.

Phát biểu đề dẫn hội thảo, PGS.TS Nguyễn Thị Thu Phương, Viện trưởng Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch cho biết, trong thế kỷ 21, công nghệ đã làm thay đổi cách nhìn, phương pháp, hình thức thể hiện cũng như góp phần quan trọng giúp cho nghệ thuật biểu diễn lan tỏa giá trị, tạo sự đa dạng về hình thức tiếp cận, thu hút nhiều hơn mọi tầng lớp khán giả ở các môi trường, không gian khác nhau.

Do đó, hội thảo chính là diễn đàn trao đổi, thảo luận, lấy ý kiến của các nhà nghiên cứu, nhà quản lý, các chuyên gia, nghệ sĩ… để làm rõ hơn thực trạng ứng dụng công nghệ 4.0 vào lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn và tìm ra những giải pháp hiệu quả, có tính thực tiễn góp phần nâng cao chất lượng các chương trình biểu diễn nghệ thuật ở Việt Nam hiện nay.

Đề cập đến thực trạng ứng dụng công nghệ 4.0 trong biểu diễn nghệ thuật, TS Phạm Việt Hà, Vụ Khoa học, Công nghệ, Đào tạo và Môi trường cho biết, trong những năm gần đây, đặc biệt là sau sự xuất hiện của Covid-19, nhiều thói quen trong sáng tạo và thưởng thức nghệ thuật tại Việt Nam đã có sự thay đổi. Công nghệ 4.0 đã từng bước được ứng dụng vào các hoạt động biểu diễn nghệ thuật, tập trung nhiều ở các thành phố lớn, các khu vui chơi, giải trí công nghệ cao. Có thể nói đến như: trình diễn đa phương tiện (multimedia); biểu diễn trực tuyến và livestream; sáng tạo và quảng bá bằng công nghệ mới (AI, VR, AR). Tuy nhiên hạn chế lớn nhất trong việc tiếp cận và ứng dụng khoa học công nghệ trong biểu diễn của các đơn vị nghệ thuật ở Việt Nam hiện nay là về hạ tầng công nghệ. Bên cạnh đó là việc thiếu nguồn nhân lực công nghệ - nghệ thuật chất lượng cao cũng như tâm lý e ngại đổi mới và chưa định hình rõ ràng thị trường nghệ thuật công nghệ số.

TS. Trần Thị Minh Thu cho rằng, công nghệ 4.0 cho phép khán giả đắm chìm trong không gian biểu diễn như thật, tạo nhiều hiệu ứng sống động, cuốn hút người xem; giúp nghệ thuật biểu diễn tiếp cận khán giả toàn cầu, vượt qua giới hạn về địa lý. Tuy nhiên, thực tế, ứng dụng công nghệ 4.0 vẫn còn hạn chế, một phần vì sử dụng khó, chi phí vận hành cao, phần vì cơ sở vật chất và trang thiết bị đã lạc hậu hoặc không được đầu tư đồng bộ. Cùng với đó, đội ngũ nhân sự kỹ thuật còn chưa nắm chắc cách vận hành, các công nghệ mới. Các biên đạo, đạo diễn cũng chưa hiểu rõ tác dụng, phương pháp áp dụng trên thực tế. Một số chương trình được áp dụng công nghệ mới thì chưa đảm bảo tính nghệ thuật, tương tác, thiên về trình chiếu hình ảnh; dẫn đến hiệu quả chưa cao. Thị trường công nghiệp biểu diễn ở nước ta cũng vì thế chưa phát triển xứng với tiềm năng sẵn có.

Đứng ở góc độ biểu diễn, họa sĩ, NSND Doãn Bằng, Phó Giám đốc Nhà hát Tuổi trẻ đề xuất 07 giải pháp để nâng cao chất lượng và sức hấp dẫn của nghệ thuật biểu diễn đương đại gồm: Cập nhật chương trình đào tạo thiết kế mỹ thuật sân khấu, thiết kế ánh sáng sân khấu, thiết kế kỹ xảo đặc biệt sân khấu; Cập nhật chương trình đào tạo kỹ sư âm thanh ánh sáng; Đào tạo chuyên viên kỹ thuật, nhà thiết kế sử dụng thuần thục các hệ thống phần cứng và phần mềm tiên tiến nhất viết cho hệ thống âm thanh, ánh sáng và kỹ thuật hậu trường; Đầu tư mua sắm, cập nhật thiết bị, cách sử dụng và áp dụng thiết bị, phần mềm thế hệ mới nhất vào thực tiễn nghệ thuật sân khấu; Đầu tư xây lắp hệ thống kỹ thuật hậu trường, sàn diễn công nghệ cao tự động hóa; Mời các chuyên gia hàng đầu từ các nước có công nghiệp giải trí phát triển sang huấn luyện, trao đổi cho các nghệ sỹ, kỹ sư Việt Nam về kỹ năng sử dụng và sáng tạo trên nền tảng công nghệ cao vào tác phẩm sân khấu.

Ngoài những ý kiến trao đổi về thực trạng ứng dụng công nghệ 4.0 trong nghệ thuật biểu diễn, Hội thảo cũng đưa ra một số giải pháp về nghệ thuật biểu diễn thời chuyển dịch số ở Việt Nam hiện nay (nghiên cứu trường hợp nghệ thuật sân Khấu trên không gian mạng). Đồng thời đưa ra một số mô hình ứng dụng tại các đơn vị như: Thực trạng trang thiết bị âm thanh, ánh sáng và ứng dụng công nghệ trong nghệ thuật xiếc; Ứng dụng công nghệ 4.0 trong các chương trình biểu diễn của Nhà hát Tuổi trẻ; Ứng dụng công nghệ 4.0 trong biểu diễn nghệ thuật Múa ở Việt Nam; Thực trạng các trang thiết bị âm thanh, ánh sáng hiện có và việc ứng dụng công nghệ trong các chương trình biểu diễn của Nhà hát Chèo Việt Nam./.