Sáng tác

Khi sầu riêng rơi rụng... Tản văn của Nguyễn Tam Mỹ

Nguyễn Tam Mỹ
Tản văn 08:00 | 19/02/2025
Baovannghe.vn - Cuối hạ. Đêm, vắng ngọn gió trời lang thang. Chẳng thể nào ngủ được vì không khí oi nồng nóng bức, tôi và cậu em tôi ra ngồi trước hiên nhà trò chuyện với nhau.
aa

Vầng trăng hạ huyền vươn lên trên đỉnh núi Sấu, tỏa ánh sáng vàng dịu nhẹ như dát bạc cả vùng quê nhấp nhô gò đồi. Bịch... Bịch... Bịch... Những thanh âm chắc gọn, tròn trịa, đồng vọng lại. Tôi dỏng tai nghe. Cậu em tôi cười: “Sầu riêng rơi rụng ngoài vườn đấy! Loại cây trái du nhập từ miền Nam về quê mình đơm hoa kết trái vào cuối xuân và cho quả ngọt vào cuối hạ”. Thì ra là thế! Để ý, tôi thoảng nghe trong không khí mùi thơm rất đặc trưng của loại quả chín cây đầy gai nhọn.

Cách đây khoảng bảy, tám năm gì đó, cậu em tôi bỏ công sức, tiền của cải tạo khu vườn tạp rộng non một mẫu, trồng các loại cây trái miền Nam như sầu riêng, măng cụt, cam sành, bưởi bòng... Trước nhà là hồ chứa nước Hố Quờn. Cậu em tôi mua dây nhợ, mua máy bơm bơm nước hồ lên tưới cho các loại cây trồng vào mùa nắng hạn. Không phụ công người chăm sóc, các loại cây trồng trong vườn nhà cậu em tôi nhanh chóng phát triển tốt tươi. Chúng đơm hoa kết trái, tạo nguồn thu nhập lai rai cho cậu em tôi. Tuy nhiên, sầu riêng - loại cây trồng chủ lực, ra hoa nhiều nhưng đậu trái chẳng bao nhiêu. Tôi lẩn thẩn nghĩ, có lẽ loại cây trái này không phù hợp với đất đai thổ nhưỡng của vùng trung du Tiên Phước “nắng lửa mưa dầm”. Cậu em tôi đã hoài công rồi...

“Hồi chiều em quên khoe để anh đi dạo quanh vườn nhìn ngắm sầu riêng lúc lỉu đầy cành. Năm nay được mùa, chắc em trúng đậm...". Cậu em tôi cười bảo. Vui chuyện, cậu em tôi nói, phải hiểu rõ “tính nết” của cây trồng mới “bắt nó” đơm hoa kết trái đúng theo ý muốn của mình. Sầu riêng là loại cây “khó tính”. Lúc cành nhánh đâm chồi nảy lộc, cây trổ hoa là rụng sạch trơn. Vì thế, cuối tháng 10 âm lịch bón phân, sang tiết giêng hai sầu riêng ra lá non. Qua tháng 3 âm lịch lá già, sầu riêng đơm hoa. Cũng cần lưu ý thêm, ở miền Nam các loại côn trùng sống về đêm nhiều, gió cũng miên man thổi hoài thổi mãi. Ngược lại, vùng trung du quê mình ít loại côn trùng sống về đêm, trời lại hay “đứng gió” khi đến mùa thì sầu riêng trổ hoa. Vì thế, phải làm bùi nhùi bông buộc đầu sào, soi đèn pin thụ phấn cho hoa.

Khi sầu riêng rơi rụng... Tản văn của Nguyễn Tam Mỹ
Cây sầu riêng. Ảnh Internet

Kết quả ngoài mong đợi: Sầu riêng trong vườn nhà cậu em tôi quả treo đầy cành nhánh. “Những kiến thức ấy, chú lấy ở đâu ra?”. Tôi tò mò hỏi. Cậu em tôi cười: “Trên internet và qua kinh nghiệm từ thực tiễn”. “Quả đậu nhiều sẽ vắt kiệt sức lực của cây, trái cũng teo tóp, không to. Do vậy, cần phải chọn lựa, cắt bỏ bớt. Tùy theo cây lớn nhỏ mà để số lượng quả cho phù hợp". Cậu em tôi trồng giống sầu riêng cơm vàng hạt lép. Mỗi quả cân nặng từ 1,5 đến 5,5kg. Giá bán tại vườn nhà từ 35 đến 40 ngàn đồng/kg. “Mấy năm trước, đến mùa thu hoạch, phải chở ra chợ Tiên Thọ bán. Gần đây, người ta biết tiếng nên đến mùa là gọi điện thoại đặt cọc mua... Cứ “a lô” là họ tới nhà lấy ngay”. Cậu em tôi cười bảo. Tôi cũng cười đùa: “Sầu riêng Bảy Khoa đã bắt đầu có thương hiệu...".

Không khí dịu lại, bớt oi nồng khi đêm đã vào khuya. Vầng trăng hạ huyền cũng đã “đi khoan thai lên ngự đỉnh trời tròn” và tỏa ánh sáng lung linh đầy hư ảo khắp nơi. Tôi và cậu em tôi ngồi trước hiên nhà lắng nghe những thanh âm chắc gọn, tròn trịa, đồng vọng lại. Gương mặt cậu em tôi rạng ngời, bởi mỗi tiếng “bịch... bịch...” lúc ngày lên ra vườn nhặt quả là có tiền tươi. Tôi và cậu em tôi cùng có chung niềm vui khi sầu riêng rơi rụng ngoài vườn trong đêm khuya tĩnh lặng...

Văn nghệ, số 34/2013
Toàn văn phát biểu nhậm chức của Tổng Bí thư Tô Lâm

Toàn văn phát biểu nhậm chức của Tổng Bí thư Tô Lâm

Baovannghe.vn- Ngày 23/1, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV đã thống nhất tuyệt đối bầu đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIII tiếp tục giữ chức Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV. Baovannghe trân trọng giới thiệu toàn văn phát biểu nhậm chức của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Thông cáo báo chí phiên bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng

Thông cáo báo chí phiên bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng

Baovannghe.vn - Chiều ngày 23/01/2026, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam đã họp phiên bế mạc tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Thủ đô Hà Nội. Đồng chí Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính thay mặt Đoàn Chủ tịch điều hành phiên bế mạc Đại hội.
Thông cáo báo chí Hội nghị lần thứ Nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV

Thông cáo báo chí Hội nghị lần thứ Nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV

Baovannghe.vn - Sáng ngày 23/01/2026, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV đã tổ chức Hội nghị lần thứ nhất để quyết định những vấn đề đặc biệt quan trọng, đánh dấu khởi đầu của nhiệm kỳ mới.
Thủ pháp so sánh trong sáng tác của Nguyên Hồng

Thủ pháp so sánh trong sáng tác của Nguyên Hồng

Baovannghe.vn - Trong sáng tác của Nguyên Hồng, người đọc luôn thấy một “thế giới cần lao dưới đáy của xã hội thành thị” với hai loại hình nhân vật nổi bật: hạng người lưu manh, côn đồ cùng những người buôn thúng bán mẹt, những đứa trẻ đầu đường xó chợ.
Dốc Phạ. Truyện ngắn của Tống Ngọc Hân

Dốc Phạ. Truyện ngắn của Tống Ngọc Hân

Baovannghe.vn - Đường vào bản Phạ của người Mông Hoa là một cái dốc cao lừng lững. Cái dốc cũng được gọi là dốc Phạ. Đứng bên kia sông nhìn sang, dốc Phạ như mũi tên bằng vàng đang vút vào mây trời. Cánh cung là dải núi đá vôi đồ sộ cổ kính. Con dốc không dài nhưng dựng đứng.