Hội thảo là dịp để phân tích nguyên nhân, tìm ra giải pháp xây dựng kịch mục sân khấu có nhiều tác phẩm về đề tài đương đại, mang đậm hơi thở cuộc sống hôm nay, thu hút được sự đóng góp tâm huyết của các đơn vị, nhà nghiên cứu, nghệ sĩ sân khấu Thủ đô.

Đại biểu dự hội thảo

Tại hội thảo, ngoài chỉ ra những hạn chế của sân khấu, đại biểu cũng nêu giải pháp để thêm nhiều kịch bản và nhiều tác phẩm sân khấu chất lượng về đề tài đương đại như: Tổ chức hoạt động thực tế sáng tác; tổ chức các trại sáng tác, liên hoan, giải thưởng sân khấu đề tài đương đại; hội nghề nghiệp kết nối với các đơn vị nghệ thuật để đặt hàng tác giả viết về đề tài đương đại… Quan trọng nhất vẫn là các tác giả và các đơn vị nghệ thuật đều dấn thân vào vấn đề “gai góc”, mạnh dạn đưa các kịch bản tốt lên sân khấu.

Nguyên Chủ tịch Hội Sân khấu Hà Nội, NSND Bùi Thanh Trầm nhận xét: “Sân khấu hiện nay vẫn chìm đắm trong quá khứ dù cuộc sống hiện thực đang thay đổi từng ngày. Dẫu đề tài lịch sử, dã sử, dân gian, huyền thoại là mảng nội dung quan trọng nhưng cũng không thể bỏ qua nhịp đập đương đại, bởi khán giả vẫn cần đến những vở diễn phản ánh trực tiếp cuộc sống của chính họ trên sân khấu”.

Theo NSND Bùi Thanh Trầm, một phần nguyên nhân của vấn đề này do đội ngũ sáng tạo chưa tìm ra mâu thuẫn xung đột của thời đại và con người hôm nay nên chưa bắt kịp hiện thực đời sống sôi động.

Sự hụt hẫng về lực lượng sáng tác trẻ cũng là nguyên nhân đáng kể khiến kịch bản khấu đương đại chưa nhiều. Một bộ phận cây bút trẻ chọn điện ảnh, truyền hình, mạng xã hội thay vì sân khấu vốn đòi hỏi lao động sáng tạo dài hơi, gắn bó thực tế. Thậm chí, sự "tụt hậu" với những gì đã và đang diễn ra trong đời sống xã hội cũng cho thấy sự kém "Nhạy bén" của người trong nghề. Có thể thực tiễn đời sống quá đa dạng và phong phú- bản thân những sự kiện đó đã có sẵn mâu thuẫn và xung đột, kịch tính, khiến người cầm bút, phần do năng lực hạn chế, phần do bản tính trung thực, hiền lành, nên bất lực.

Do đó, cốt lõi của việc xây dựng kịch bản sân khấu đề tài đương đại là phát hiện, tìm tòi, xây dựng các nhân vật điển hình trong hoàn cảnh điển hình. Nhân vật trung tâm của sân khấu hôm nay không chỉ còn là con người có tầm vóc lớn hơn, đẹp hơn con người bình thường, hay phải là con người mang tầm vóc thời đại… mà chính là những con người bình thường nhưng có mối quan tâm, đồng cảm, đấu tranh để bảo vệ lẽ phải góp phần tạo ra giá trị vật chất tinh thần cho xã hội đương đại.

Cho rằng chất liệu cuộc sống là khởi nguồn cho sự sáng tạo tác giả Phạm Ngọc Dương đề xuất, “Tổ chức thường xuyên các chuyến thực tế, khảo sát các vùng nông thôn, khu công nghiệp, doanh nghiệp, cơ sở sản xuất để tác giả có thêm chất liệu sáng tác, khắc phục tình trạng xa rời hiện thực. Bởi khán giả của xã hội đương đại khao khát một sự đổi thay, những câu chuyện phản ánh chính họ. Nếu sân khấu không bắt kịp, sẽ tự đánh mất vai trò của mình”,